Ung thư vú ngày càng có xu hướng trẻ hóa, khiến nhiều phụ nữ lo lắng và có nguy cơ tiếp nhận các thông tin thiếu chính xác. Những lời đồn thổi về thói quen sinh hoạt hay trang phục hằng ngày vô tình tạo ra tâm lý hoang mang không đáng có.
Việc nhận thức đúng giúp người trẻ giải tỏa lo âu, đồng thời xây dựng phương pháp phòng ngừa và tầm soát hiệu quả theo khuyến cáo từ các chuyên gia.
1. Mặc áo ngực có gọng gây ung thư vú
Phụ nữ nên chủ động tầm soát ung thư vú định kỳ vì đây là bệnh ung thư phổ biến nhất ở nữ giới.
Nhiều người cho rằng việc mặc áo ngực có gọng kim loại làm cản trở lưu thông hệ thống bạch huyết, dẫn đến tích tụ độc tố và hình thành khối u. Tuy nhiên, nghiên cứu do Trung tâm Nghiên cứu Ung thư Fred Hutchinson thực hiện trên hơn 1.500 phụ nữ đã chứng minh không có mối liên quan nào giữa kiểu dáng, thời gian mặc áo ngực với nguy cơ mắc bệnh. Không có bằng chứng cho thấy áo ngực có gọng gây cản trở bạch huyết và làm tăng nguy cơ ung thư vú.
2. Ung thư vú do sử dụng chất lăn khử mùi
Giả thiết cho rằng các hợp chất nhôm và parabens trong sản phẩm khử mùi hấp thu qua da gây độc cho mô tuyến vú đã bị bác bỏ. Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ xác nhận chưa có bằng chứng lâm sàng đáng tin cậy nào ghi nhận các hóa chất này là nguyên nhân trực tiếp. Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ khẳng định các thành phần trong lăn khử mùi an toàn khi sử dụng đúng cách trên da lành.
3. Ngứa khi mang thai gây ung thư vú
Hiện tượng ngứa khi mang thai thường liên quan đến sự thay đổi nội tiết tố và tình trạng da căng giãn khi cơ thể thay đổi trong thai kỳ; một số trường hợp có thể liên quan đến bệnh lý gan trong thai kỳ. Ngứa đơn thuần không phải là dấu hiệu đặc hiệu của ung thư vú.
Dù vậy, một số dạng ung thư vú dạng viêm hiếm gặp có thể gây ngứa, sưng đỏ. Nếu tình trạng ngứa khi mang thai đi kèm với dấu hiệu sần vỏ cam hoặc tụt núm vú, chị em nên đi khám chuyên khoa để kiểm tra chính xác.
4. Ngực nhỏ không bị ung thư vú
Phụ nữ ngực nhỏ vẫn hoàn toàn có nguy cơ bị ung thư vú vì kích thước vòng một không quyết định khả năng mắc bệnh. Quan niệm cho rằng ngực nhỏ hoặc “ngực lép” miễn dịch với ung thư vú là một hiểu lầm phổ biến. Chưa có bằng chứng khoa học hay nghiên cứu nào chứng minh kích thước ngực lớn hay nhỏ làm tăng hoặc giảm nguy cơ phát triển bệnh. Ung thư vú phát triển từ các tế bào trong mô vú và mọi phụ nữ có mô vú đều có nguy cơ mắc bệnh, dù kích thước ngực lớn hay nhỏ.
5. Không có tiền sử gia đình không mắc ung thư vú
Thực tế ghi nhận khoảng 85% trường hợp mắc bệnh xuất hiện ở những phụ nữ không có tiền sử gia đình bị bệnh này. Bệnh phát sinh chủ yếu do đột biến gene ngẫu nhiên xảy ra trong quá trình sống dưới tác động của môi trường, lối sống và tuổi tác. Chỉ có khoảng 5% đến 10% các ca bệnh liên quan trực tiếp đến gene di truyền như BRCA1 và BRCA2.
6. Chấn thương ngực biến đổi thành ung thư vú
Một cú va đập do tai nạn hay thể thao có thể gây bầm tím, sưng tấy hoặc hoại tử mỡ. Những tổn thương này có thể để lại sẹo mô lành tính, hoàn toàn không có khả năng phát triển thành tế bào ác tính. Việc phát hiện khối u sau chấn thương thường do người bệnh chú ý kiểm tra vùng ngực nhiều hơn, vô tình phát hiện ra khối u đã tồn tại từ trước đó.
7. Đậu nành làm tăng ung thư vú
Đậu nành chứa isoflavone, một chất có cấu trúc tương tự estrogen nhưng là dạng phytoestrogen từ thực vật. Các nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn tại châu Á và Hoa Kỳ cho thấy việc ăn các thực phẩm từ đậu nành tự nhiên không làm tăng nguy cơ bệnh. Trái lại, tiêu thụ đậu nành vừa phải còn giúp giảm nguy cơ tái phát ở một số nhóm bệnh nhân.
TS. BS Nguyễn Văn Hùng
