Nếu đi làm đủ lâu, chắc chắn bạn chẳng còn lạ gì việc đồng nghiệp rủ nhau đặt cơm trưa, hay trà sữa chống buồn miệng lúc xế chiều. Thi thoảng công việc áp lực quá, xong 1 dự án lớn có khi cả team còn kéo nhau đi làm bữa lẩu, vui phải biết.

Chuyện tưởng chừng chẳng có gì đáng bàn ấy hóa ra cũng lắm… drama. Nó không đơn giản theo kiểu ai thích thì đi, ai không muốn thì từ chối và mọi người tôn trọng điều đó. Nếu thế lại đơn giản quá. Vấn đề gây mệt mỏi và chán nản ở đây là thế này: Có những người không bao giờ vắng mặt trong bất cứ lần “gom đơn” hay tụ tập nào, nhưng cứ đến khi chia tiền là lại xin khất.

Trong nhóm đồng nghiệp của tôi cũng có một người như vậy. Vài lần đầu có người nhắc chuyển khoản, chị tỉnh bơ: “Ơ thế chị tưởng em rủ là em mời”. Chán chuyện! Đến những lần đi ăn sau giờ làm để mừng dự án thành công, chị cũng vẫn chơi bài cũ: Gần tàn tiệc thì bảo phải về vì nhà có việc, mọi người cứ thanh toán rồi hết bao nhiêu nhắn chị chuyển khoản.

Sáng hôm sau nhắn, chị chỉ thả 1 nút like chứ chẳng kèm theo cái ảnh chụp màn hình giao dịch nào. Bữa ăn vài trăm ngàn, không đáng là bao, đòi mãi cũng ngại.

Thế mới thấy đôi khi đồng nghiệp xa cách nhau không phải vì xích mích trong công việc, mà vì “văn hóa chia bill” – thứ cơ bản đến mức người trưởng thành nào cũng phải biết, ấy vậy nhưng không.

1. Sòng phẳng không phải tính toán, mà là tôn trọng nhau

Tôi từng nghe không ít người ngại nhắc đồng nghiệp trả tiền vì sợ bị đánh giá là chi li. Nhưng thực tế, việc thanh toán phần chi phí của mình không phải là chuyện tính toán từng đồng, mà là sự tôn trọng dành cho người đã đứng ra ứng tiền trước.

Trong môi trường làm việc, ai cũng có những khoản chi tiêu riêng và trách nhiệm tài chính của bản thân. Khi một người liên tục phải ứng tiền cho người này người kia, còn người ta cứ cố tình lờ đi, cảm giác khó chịu là điều tất yếu. Sau 2-3 lần như vậy, chẳng ai còn muốn chơi chung với họ nữa.

Thế nên đừng bao giờ xem nhẹ sự sòng phẳng về mặt tiền bạc. Nó giúp mọi người cảm thấy thoải mái hơn khi tham gia các hoạt động chung. Không ai phải đắn đo trước khi nhận lời đặt đồ ăn hay tổ chức một buổi gặp mặt chỉ vì sợ cảnh “thu tiền còn mệt hơn đi làm”.

2. Người ứng tiền cũng nên chủ động và rõ ràng

Nói đi cũng phải nói lại, nhiều khi vấn đề không nằm ở việc ai đó cố tình trốn tránh, mà vì cách thu tiền chưa đủ rõ ràng.

Tôi từng chứng kiến 1 nhóm đồng nghiệp gọi đồ ăn xong nhưng không ai biết chính xác mỗi người phải trả bao nhiêu. Người ứng tiền ngại nhắc, còn những người còn lại nghĩ rằng chắc chưa cần chuyển ngay.

Vì vậy, nếu là người đứng ra thanh toán trước, tôi cho rằng nên gửi số tiền cụ thể ngay sau khi nhận hóa đơn. Một tin nhắn ngắn gọn như: “Mỗi người chuyển mình 65k nha” kèm theo cái mã QR, cũng chẳng tốn bao nhiêu calo mà lại đỡ thiệt phần mình.

Sự rõ ràng giúp tránh những hiểu lầm không đáng có và khiến việc chia bill trở nên nhẹ nhàng hơn.

3. Nếu quên, hãy chủ động nhận và xử lý ngay

Không ai tránh khỏi những lúc bận rộn đến mức quên mất một khoản tiền nhỏ. Điều tạo nên khác biệt không phải việc quên hay không quên, mà là thái độ sau đó.

Tôi luôn đánh giá cao những đồng nghiệp khi được nhắc sẽ lập tức xin lỗi và chuyển khoản ngay. Chỉ một hành động nhỏ như vậy cũng đủ cho thấy họ tôn trọng thời gian và công sức của người khác. Ngược lại, những lời hứa kiểu “để tí xong việc”, “để cuối tuần nhé”,… lặp đi lặp lại nhiều lần thường khiến người đối diện mất thiện cảm nhanh hơn họ nghĩ.

Suy cho cùng, mục đích của những lần gom đơn trà sữa, cơm trưa hay những buổi tụ tập sau giờ làm là để mọi người thư giãn và kết nối với nhau. Nếu mỗi lần tham gia lại phải thấp thỏm xem ai sẽ là người ứng tiền, ai sẽ quên chuyển khoản hay ai sẽ phải đi đòi nợ, niềm vui ấy ít nhiều sẽ bị ảnh hưởng.

Tôi nghĩ văn hóa chia bill đẹp nhất là khi mọi người đều có ý thức tự giác. Người ứng tiền không phải ngại nhắc. Người tham gia không cần chờ nhắc mới chuyển. Tất cả đều hiểu rằng sự sòng phẳng không làm giảm đi tình đồng nghiệp, mà ngược lại còn giúp các mối quan hệ trở nên dễ chịu và bền vững hơn. Và đôi khi, sự sòng phẳng, những lần chuyển khoản đúng hẹn còn khiến người khác nhớ đến mình theo hướng tích cực hơn rất nhiều so với việc luôn có mặt trong mọi cuộc vui.