World Cup luôn được biết đến là sự kiện thể thao có lượng người theo dõi lớn nhất hành tinh. Nhưng phía sau những trận cầu đỉnh cao, đây cũng là “cỗ máy in tiền” của Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA).
Nhìn vào kết quả tài chính của 5 chu kỳ World Cup gần nhất, có thể thấy quy mô doanh thu của FIFA đã tăng trưởng mạnh mẽ theo từng kỳ tổ chức giải đấu. Từ mức 4,19 tỷ USD trong chu kỳ 2007-2010, doanh thu dự kiến sẽ đạt 13 tỷ USD ở chu kỳ 2023-2026, tức tăng hơn 3 lần chỉ sau gần hai thập kỷ.
Theo báo cáo tài chính của FIFA, chu kỳ 2007-2010 – gắn với World Cup Nam Phi 2010 – ghi nhận doanh thu 4,19 tỷ USD cùng 631 triệu USD thặng dư (lợi nhuận).
Đến World Cup Brazil 2014 , doanh thu tăng lên 5,72 tỷ USD, tương đương mức tăng gần 37% so với chu kỳ trước. Tuy nhiên, thặng dư giảm xuống còn 338 triệu USD, chủ yếu do FIFA đẩy mạnh đầu tư cho các chương trình phát triển bóng đá.
Bước ngoặt đến tại World Cup Nga 2018 . FIFA đạt doanh thu 6,42 tỷ USD, đồng thời ghi nhận 1,46 tỷ USD thặng dư – mức cao nhất trong lịch sử của tổ chức này.
Đến World Cup Qatar 2022 , doanh thu tiếp tục lập kỷ lục mới với 7,57 tỷ USD, tăng gần 18% so với chu kỳ trước. Mặc dù vậy, thặng dư giảm còn 1,20 tỷ USD do chi phí tổ chức và các khoản đầu tư cho bóng đá toàn cầu gia tăng.
Theo ngân sách điều chỉnh của FIFA, chu kỳ 2023-2026 đặt mục tiêu 13 tỷ USD doanh thu, cao hơn khoảng 72% so với chu kỳ 2019-2022. Đây là mức tăng chưa từng có trong lịch sử FIFA.
Động lực lớn nhất đến từ việc World Cup 2026 mở rộng từ 32 lên 48 đội tuyển, kéo theo số trận đấu tăng từ 64 lên 104 trận. Điều này đồng nghĩa FIFA có thêm hàng chục trận đấu để bán bản quyền truyền hình, tài trợ, quảng cáo, vé xem và các gói hospitality.
Sức hút của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh năm nay là rất lớn khi hầu hết các ngôi sao lớn của làng túc cầu thế giới như Messi, C.Ronaldo, Kylian Mbappé, Harry Kane, Erling Haaland, Lamine Yamal… đều góp mặt. Và thật đặc biệt, 4 đội bóng mạnh nhất đi đến vòng bán kết cũng là các siêu hạt giống đứng đầu bảng xếp hạng FIFA, gồm Arghentina, Tây Ban Nha, Pháp và Anh.
Theo kế hoạch tài chính, riêng năm 2026 – năm diễn ra World Cup tại Mỹ, Canada và Mexico – FIFA dự kiến thu về khoảng 8,9 tỷ USD, chiếm phần lớn doanh thu của cả chu kỳ. Bên cạnh đó, chu kỳ này còn bao gồm FIFA Club World Cup 2025 với thể thức mở rộng, tạo thêm một nguồn doanh thu rất lớn mà các chu kỳ trước chưa có.
Khác với nhiều doanh nghiệp thương mại, mục tiêu của FIFA không phải tối đa hóa lợi nhuận. Nếu như chu kỳ 2015-2018 ghi nhận mức thặng dư kỷ lục 1,46 tỷ USD, thì ở chu kỳ hiện tại FIFA chỉ đặt kế hoạch thặng dư khoảng 100 triệu USD, thấp hơn rất nhiều so với trước. Nguyên nhân là phần lớn nguồn thu sẽ được tái đầu tư trở lại cho hệ sinh thái bóng đá toàn cầu.
Theo kế hoạch ngân sách, hơn 90% doanh thu của FIFA sẽ được phân bổ cho các chương trình phát triển bóng đá, hỗ trợ 211 liên đoàn thành viên, tổ chức các giải trẻ, bóng đá nữ, đào tạo trọng tài và đầu tư cơ sở hạ tầng. Điều này cho thấy FIFA đang chuyển trọng tâm từ việc tích lũy lợi nhuận sang mở rộng quy mô đầu tư nhằm thúc đẩy sự phát triển của môn thể thao vua trên phạm vi toàn cầu.
Trong cuộc phỏng vấn với hãng truyền thông Thụy Sĩ Bluewin ngày 12/7, ông Infantino cho biết đề xuất mở rộng thêm 16 đội “chắc chắn sẽ được xem xét và thảo luận”. Nếu được thông qua, World Cup 2030 sẽ trở thành kỳ lớn nhất lịch sử với 64 đội, gấp đôi quy mô của giai đoạn 1998-2022.
Tăng số trận đấu, mở rộng các gói tài trợ thương mại…, FIFA có thể trở thành một trong những tổ chức thể thao có khả năng tạo doanh thu lớn nhất thế giới. World Cup vì thế không chỉ là ngày hội bóng đá của hàng tỷ người hâm mộ, mà còn là “con gà đẻ trứng vàng” giúp FIFA liên tục lập những kỷ lục mới về doanh thu trong mỗi chu kỳ bốn năm.
