Phát triển thị trường bảo hiểm đến năm 2045: Mở đường sandbox, xây dựng Trung tâm Dữ liệu Bảo hiểm quốc gia

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa ký Quyết định số 1413/QĐ-TTg ngày 27/7/2026 phê duyệt Đề án “Cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao, liên tục đến năm 2045”.

Trong nhóm các mục tiêu phát triển thị trường tài chính, Đề án nêu rõ mục tiêu phát triển thị trường bảo hiểm toàn diện, an toàn, bền vững, đóng góp tích cực cho ổn định tài chính, an sinh xã hội và đầu tư dài hạn.

Theo đó, phấn đấu đến năm 2030, quy mô doanh thu thị trường bảo hiểm đạt khoảng 3,3 -3,5% GDP, mở rộng độ bao phủ bảo hiểm, phát triển sản phẩm bảo hiểm mới phù hợp với nhu cầu của thị trường.

Về nhóm giải pháp thể chế, chính sách, Quyết định số 1413/QĐ-TTg yêu cầu rà soát, sửa đổi, bổ sung pháp luật chuyên ngành.

Đối với lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm, thực hiện rà soát tổng thể các vướng mắc, bất cập trong quá trình thực hiện Luật Kinh doanh bảo hiểm và các văn bản hướng dẫn để sửa đổi, bổ sung, thay thế, tiếp cận với chuẩn mực của Hiệp hội Các nhà quản lý bảo hiểm quốc tế (IAIS) và bảo vệ ngày càng tốt hơn quyền lợi của khách hàng.

Trong đó, tập trung hoàn thiện khung khổ quản lý, giám sát doanh nghiệp bảo hiểm trên cơ sở rủi ro, tăng cường minh bạch thông tin của doanh nghiệp, thị trường, ban hành các quy định hoặc giải pháp nhằm thúc đẩy chuyển đổi số trong bảo hiểm, xây dựng cơ sở dữ liệu chung, phát triển sản phẩm và các kênh phân phối bảo hiểm phù hợp với xu hướng phát triển mới của thị trường.

Xây dựng hệ sinh thái bảo hiểm số và Insurtech hiện đại. Ảnh minh họa.

Về nhóm giải pháp về sản phẩm, hàng hóa, Đề án định hướng xây dựng hệ sinh thái bảo hiểm số và Insurtech hiện đại. Theo đó, nghiên cứu, đề xuất cơ chế thúc đẩy ứng dụng công nghệ số trong lĩnh vực bảo hiểm; nghiên cứu khả năng triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với một số mô hình kinh doanh bảo hiểm ứng dụng công nghệ mới phù hợp.

Cùng với đó, phát triển hệ sinh thái các sản phẩm bảo hiểm phục vụ an sinh xã hội và thích ứng với già hóa dân số thông qua thúc đẩy các sản phẩm bảo hiểm hưu trí tự nguyện, sản phẩm bảo hiểm dưỡng lão, xây dựng hệ sinh thái kết hợp giữa bảo hiểm – y tế – chăm sóc người cao tuổi; khuyến khích phát triển sản phẩm bảo hiểm cho các rủi ro mới của nền kinh tế số và biến đổi khí hậu như: sản phẩm bảo hiểm an ninh mạng, bảo hiểm dữ liệu, bảo hiểm tài sản số, bảo hiểm khí hậu và bảo hiểm thiên tai quốc gia.

Đồng thời, đa dạng và chuyên nghiệp hóa kênh phân phối bảo hiểm thông qua việc xây dựng hành lang pháp lý, chuyên nghiệp hóa các kênh phân phối, chuẩn hóa hoạt động phân phối bảo hiểm qua đại lý tổ chức, đại lý ngân hàng; nâng cao chất lượng phục vụ, giảm thiểu tranh chấp phát sinh; đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giao dịch bảo hiểm và dịch vụ chăm sóc khách hàng; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức về bảo hiểm.

Trong nhóm giải pháp về cơ sở nhà đầu tư, Đề án đặt mục tiêu mở rộng sự tham gia của các doanh nghiệp bảo hiểm.

Đối với nhóm giải pháp phát triển các định chế tài chính trung gian và các tổ chức cung cấp dịch vụ, các doanh nghiệp bảo hiểm cần nâng cao năng lực về tài chính, tăng cường quản trị tài chính; cải thiện năng lực quản trị điều hành, quản trị rủi ro doanh nghiệp theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp; tăng cường công khai thông tin đầy đủ, toàn diện, kịp thời.

“Thúc đẩy các doanh nghiệp đủ năng lực thực hiện niêm yết trên thị trường chứng khoán; thúc đẩy các doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp tái bảo hiểm thực hiện xếp hạng tín nhiệm” – Quyết định số 1413/QĐ-TTg nêu.

Về nhóm giải pháp đối với hạ tầng thị trường, ứng dụng công nghệ thông tin, Đề án cũng hướng tới phát triển fintech, công ty công nghệ bảo hiểm; áp dụng AI, blockchain trong giám sát đối với hoạt động kinh doanh bảo hiểm.

Nhóm giải pháp về quản lý, giám sát, điều hành thị trường, cần cải cách phương thức quản lý, giám sát theo hướng chuyển đổi dần sang quản lý, giám sát trên cơ sở rủi ro đồng thời với việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin; cải thiện chỉ tiêu mức độ tuân thủ hoàn toàn các chuẩn mực quản lý, giám sát do IAIS ban hành.

“Xây dựng Trung tâm Dữ liệu Bảo hiểm quốc gia và cơ chế chia sẻ dữ liệu liên ngành nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát và phòng chống gian lận bảo hiểm. Trong dài hạn, nghiên cứu ứng dụng blockchain để lưu vết hồ sơ bồi thường và xây dựng mạng lưới cảnh báo trục lợi bảo hiểm toàn thị trường” – Đề án nêu rõ./.