Bộ Tài chính: Tăng dư địa bình ổn giá xăng dầu và vật tư nông nghiệp

Đồng bộ giải pháp điều hành giá và giảm thuế xăng dầu

Trên cơ sở tổng hợp ý kiến của Bộ Công thương, Bộ Tài chính cho biết, trong thời gian qua, xung đột tại Trung Đông làm gián đoạn hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz – nơi lưu thông 84% lượng dầu sang châu Á – khiến giá năng lượng biến động mạnh, nguồn cung xăng dầu bị gián đoạn, giá dầu thô thế giới có xu hướng tăng cao. Đây là nguyên nhân tác động mạnh khiến chỉ số giá tiêu dùng (CPI) và chi phí sinh hoạt trong nước lên cao.

Trước tình hình đó, Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương đẩy mạnh các giải pháp cấp bách nhằm bảo đảm nguồn cung cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân, doanh nghiệp; yêu cầu các doanh nghiệp đa dạng hóa thị trường nhập khẩu nguyên liệu và xăng dầu thành phẩm.

Trong đó, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Công thương và Bộ Tài chính có cơ chế điều hành giá cũng như chính sách giảm thuế đối với xăng dầu linh hoạt, kịp thời để góp phần hỗ trợ giảm giá bán xăng dầu trong nước, ổn định thị trường.

Các giải pháp điều hành giá và giảm thuế xăng dầu thực hiện đồng bộ, linh hoạt. Ảnh: Đức Thanh

Về cơ chế điều hành giá xăng dầu, theo quy định tại Nghị định số 95/2021/NĐ-CP, Bộ Công thương là cơ quan chủ trì điều hành giá bán lẻ xăng dầu và Quỹ Bình ổn giá xăng dầu, Bộ Tài chính phối hợp thực hiện theo chức năng. Trước diễn biến giá dầu thế giới tăng cao, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 36/NQ-CP và Nghị quyết số 55/NQ-CP quy định điều hành giá ngay sau khi giá cơ sở của một trong các mặt hàng xăng dầu tăng từ 15% trở lên hoặc giảm từ 10% trở lên để kịp thời điều chỉnh giá bán trong nước.

Bộ Tài chính cũng đã trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 69/NQ-CP về tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2025. Trên cơ sở đó, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 483/QĐ-TTg bổ sung 8.000 tỷ đồng dự toán chi ngân sách năm 2026 cho Bộ Công thương để tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Theo Bộ Tài chính, nguồn lực này giúp Bộ Công thương chủ động sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu để hỗ trợ giảm giá bán xăng dầu khi giá thế giới tăng cao, góp phần bình ổn thị trường và hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đối với chính sách thuế, Bộ Tài chính cho biết đã phối hợp với các bộ, ngành trình cấp có thẩm quyền ban hành nhiều chính sách giảm thuế đối với xăng dầu và nguyên liệu sản xuất xăng dầu như Nghị định số 72/2026/NĐ-CP ngày 9/3/2026 giảm thuế nhập khẩu ưu đãi xuống 0%; Nghị quyết số 25/2026/NQ-CP kéo dài thời gian áp dụng chính sách này và mở rộng đối tượng được giảm thuế; Nghị quyết số 19/2026/QH16 của Quốc hội quy định giảm thuế bảo vệ môi trường xuống 0 đồng, thuế tiêu thụ đặc biệt xuống 0% và không tính thuế giá trị gia tăng đối với xăng dầu, nhiên liệu bay đến hết ngày 30/6/2026.

Sau khi đánh giá diễn biến thị trường và tác động đến lạm phát, ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính tiếp tục trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 34/2026/NQ-CP kéo dài thời hạn áp dụng các chính sách giảm thuế đối với xăng dầu, nguyên liệu sản xuất xăng dầu và nhiên liệu bay đến hết ngày 30/9/2026 nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, ổn định nguồn cung và góp phần kiểm soát lạm phát.

Đối với kiến nghị xem xét giảm các loại phí trong cơ cấu giá xăng dầu, Bộ Tài chính khẳng định, pháp luật hiện hành về phí và lệ phí không quy định khoản phí, lệ phí nào trong cơ cấu giá xăng dầu.

Tiếp tục triển khai các giải pháp bình ổn giá vật tư nông nghiệp

Đối với kiến nghị của cử tri về việc có chính sách trợ giá tạm thời đối với vật tư nông nghiệp thiết yếu trong giai đoạn giá cả biến động mạnh, trên cơ sở tổng hợp ý kiến của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính cho biết, thời gian qua, Chính phủ và các bộ, ngành đã triển khai nhiều giải pháp nhằm giảm chi phí đầu vào, hỗ trợ sản xuất nông nghiệp.

Cụ thể, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 73/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung mức thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng, tại Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi theo Danh mục mặt hàng chịu thuế.

Theo đó, đối với mặt hàng vật tư nông nghiệp, giảm thuế nhập khẩu nguyên liệu chính phục vụ sản xuất thức ăn chăn nuôi như ngô và đậu nành xuống 0%, qua đó góp phần giảm chi phí đầu vào cho ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi.

Bên cạnh đó, Chính phủ đã ban hành Chiến lược phát triển nông nghiệp và nông thôn bền vững giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 tại Quyết định số 150/QĐ-TTg, định hướng các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp phát triển sản xuất, chế biến theo nhu cầu thị trường, góp phần hỗ trợ người dân ổn định đời sống và duy trì sản xuất.

Về công tác quản lý giá, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành quy định đặc điểm kinh tế – kỹ thuật đối với hàng hóa, dịch vụ thuộc Danh mục bình ổn giá, Danh mục thực hiện kê khai giá do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý (Thông tư số 31/2025/TT-BNNMT ngày 30/6/2025); đồng thời hướng dẫn bình ổn giá, kê khai giá nguyên liệu thức ăn chăn nuôi theo Nghị định số 85/2024/NĐ-CP.

Bên cạnh đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các đơn vị trực thuộc thường xuyên theo dõi, quản lý chặt chẽ việc kê khai giá của các tổ chức kinh doanh đối với các mặt hàng thuộc Danh mục kê khai giá , trong đó có thóc tẻ, gạo tẻ, phân đạm, NPK, thức ăn chăn nuôi… “Việc kê khai giá nhằm minh bạch yếu tố hình thành giá và giúp cơ quan quản lý nhà nước tổng hợp, phân tích, theo dõi chặt chẽ biến động thị trường” – Bộ Tài chính nhấn mạnh.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục siết kê khai giá đối với thóc, gạo và phân bón. Ảnh: Đức Thanh

Theo đó, trong trường hợp mặt bằng giá thị trường của hàng hóa, dịch vụ thuộc Danh mục hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá có biến động bất thường gây tác động lớn đến kinh tế – xã hội, sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ đề xuất, phối hợp với Bộ Tài chính trình Chính phủ chủ trương bình ổn giá và tổ chức thực hiện bình ổn giá theo quy định tại Luật Giá và các văn bản hướng dẫn.

Theo Bộ Tài chính, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục triển khai các giải pháp nhằm hỗ trợ bình ổn giá vật tư nông nghiệp, tạo điều kiện để người dân ổn định sản xuất.

Cụ thể, yêu cầu các cơ sở kinh doanh vật tư nông nghiệp thực hiện niêm yết giá theo quy định của pháp luật về giá; nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia sản xuất, nhập khẩu và kinh doanh vật tư nông nghiệp, duy trì và phát huy tối đa công suất nhằm bảo đảm nguồn cung kịp thời, đáp ứng nhu cầu sản xuất và tạo điều kiện để người dân tiếp cận sản phẩm có chất lượng với mức giá hợp lý.

Bên cạnh đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp với các bộ, ngành tăng cường thanh tra, kiểm tra việc chấp hành quy định của pháp luật trong sản xuất, kinh doanh, lưu thông và sử dụng vật tư nông nghiệp; xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định./.