SSI: Lợi nhuận ngân hàng vượt kỳ vọng, nhưng nợ xấu quý II lên mức cao nhất kể từ năm 2020

Tại báo cáo chiến lược tháng 8/2026 mang tựa đề “Thuận dòng, rộng lối?” và báo cáo cập nhật ngành ngân hàng mới công bố, Trung tâm Phân tích và Tư vấn Đầu tư thuộc Công ty cổ phần Chứng khoán SSI (SSI Research) đánh giá, kết quả ngành ngân hàng tốt hơn kỳ vọng, được hỗ trợ bởi tăng trưởng tín dụng tích cực, biên lãi ròng (NIM) phục hồi và thu nhập từ phí cải thiện đáng kể.

Theo đó, các ngân hàng trong phạm vi nghiên cứu của SSI Research ghi nhận tổng lợi nhuận trước thuế đạt 95,7 nghìn tỷ đồng trong quý II/2026, tăng 27,6% so với cùng kỳ và 20,3% so với quý trước.

Tuy nhiên, nhóm phân tích vẫn giữ quan điểm thận trọng đối với ngành, khi những dấu hiệu về chất lượng tài sản suy giảm ngày càng trở nên rõ nét đằng sau bức tranh lợi nhuận khả quan.

Một số chỉ báo chất lượng tài sản chưa được cải thiện, cho thấy tăng trưởng lợi nhuận và chất lượng bảng cân đối đang bắt đầu phân hóa. Đáng chú ý, tỷ lệ nợ xấu toàn ngành lên mức cao kỷ lục trong quý II, kể từ năm 2020, xu hướng suy giảm chất lượng tài sản lan rộng trên các ngân hàng và tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục giảm.

Theo đó, nợ xấu toàn ngành tăng 21,4% tính từ đầu năm và tăng 9,5% so với quý trước. Mức tăng chủ yếu tập trung tại VietinBank (tăng 21,8% so với quý trước), SACOMBANK (tăng 15,6%), BIDV (tăng 7,2%)… trong khi phần lớn các ngân hàng khác tương đối ổn định.

Theo đó, tỷ lệ nợ xấu toàn ngành tăng lên 1,97% trong quý II/2026, so với 1,88% trong quý I/2026, là mức tăng cao nhất của quý II kể từ năm 2020.

Nợ nhóm 2 cũng tăng đáng kể 31,6% tính từ đầu năm và tăng 17,5% so với quý trước, dẫn đầu bởi SACOMBANK (gấp 2,8 lần so với quý trước), VPBank (tăng 13,7%)…

Nguồn: SSI Research.

Tương tự với chi phí dự phòng, trong khi nhóm ngân hàng thương mại nhà nước giảm trích lập dự phòng 26% so với quý trước, thì nhóm ngân hàng thương mại cổ phần lại tăng mạnh 33%, chủ yếu đến từ SACOMBANK (tăng 152%), OCB (tăng 85%) và ACB (tăng 55%).

Theo đó, tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục giảm xuống 83% trong quý II/2026, từ mức 86% trong quý I/2026 và 95% cùng kỳ năm 2025.

Cùng với đó, theo nhóm phân tích, cơ cấu tín dụng dịch chuyển sang các khoản cho vay với kỳ hạn dài hơn. Trong 13 ngân hàng thuộc phạm vi theo dõi của SSI Research, dư nợ trung và dài hạn tăng 6% so với quý trước, trong khi dư nợ ngắn hạn chỉ tăng 3,8% so với quý trước.

Tuy nhiên, cơ chế định giá hiện nay có thể làm gia tăng áp lực trả nợ đối với khách hàng trong các quý tới. Nếu xu hướng này kéo dài, chất lượng tài sản có thể sẽ dần suy yếu, thể hiện qua việc nợ xấu hình thành mới và chi phí tín dụng gia tăng.

“Kỳ vọng lợi nhuận ngành ngân hàng sẽ tăng trưởng tích cực trong nửa cuối năm 2026, nhưng mức độ phân hóa giữa các ngân hàng sẽ rõ hơn, tùy thuộc vào sức mạnh nguồn vốn, chất lượng tài sản và khả năng trích lập dự phòng của từng ngân hàng” – SSI Research nêu quan điểm./.