Chính sách tài khóa tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng

Củng cố tổng cầu và niềm tin của thị trường

Theo đánh giá của chuyên gia và doanh nghiệp, chính sách tài khóa được điều hành linh hoạt và hiệu quả từ đầu năm đến nay đang tạo động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Trong đó, Bộ Tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy giải ngân đầu tư công, phát triển thị trường vốn, cải cách thủ tục hành chính và đẩy mạnh chuyển đổi số. Đặc biệt, các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí tiếp tục được triển khai theo hướng vừa hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi sản xuất, kinh doanh, vừa bảo đảm an toàn ngân sách nhà nước…

Chính sách tài khóa được điều hành linh hoạt và hiệu quả từ đầu năm đến nay đang tạo động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Ảnh: Đức Thanh

TS. Nguyễn Văn Hiến – nguyên Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Tài chính – Marketing phân tích, vai trò của chính sách tài khóa được thể hiện trên 3 phương diện chủ yếu: thúc đẩy tổng cầu thông qua đầu tư công; hỗ trợ doanh nghiệp và người dân thông qua chính sách thuế, phí; đồng thời, tạo lập hạ tầng và năng lực sản xuất mới cho nền kinh tế.

Đầu tư công đang phát huy vai trò là nguồn “vốn mồi”, đặc biệt đối với các công trình giao thông chiến lược, sân bay, cảng biển, hạ tầng đô thị, năng lượng, chuyển đổi số và thích ứng với biến đổi khí hậu. Tác động của đầu tư công không chỉ nằm ở giá trị xây dựng trực tiếp, mà còn thể hiện ở khả năng giảm chi phí logistics, mở rộng không gian phát triển, tăng cường kết nối vùng và thu hút đầu tư tư nhân.

Cùng với đó, chính sách miễn, giảm và gia hạn thuế, phí đã hỗ trợ trực tiếp cho dòng tiền của doanh nghiệp và sức mua của người dân. Trong 7 tháng năm 2026, Nhà nước đã thực hiện miễn, giảm khoảng 131,6 nghìn tỷ đồng và gia hạn khoảng 42 nghìn tỷ đồng tiền thuế.

Thông qua các chính sách này, doanh nghiệp có thêm nguồn lực để duy trì hoạt động, trả lương, bổ sung vốn lưu động và mở rộng sản xuất; người tiêu dùng được giảm bớt áp lực chi phí, qua đó hỗ trợ thị trường trong nước. Trong bối cảnh cầu thế giới còn nhiều bất định, việc củng cố sức mua trong nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với mục tiêu tăng trưởng.

Những kết quả trên đã đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, GDP 6 tháng đầu năm 2026 tăng 8,18% so với cùng kỳ năm trước. Mặc dù tăng trưởng là kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố, nhưng có thể khẳng định, đầu tư công, chính sách hỗ trợ thuế, phí và việc bảo đảm các nhiệm vụ chi ngân sách đã góp phần quan trọng vào việc củng cố tổng cầu và niềm tin của thị trường.

Nhìn về những tháng cuối năm, TS. Nguyễn Văn Hiến cho rằng, mục tiêu tăng trưởng vẫn còn nhiều thách thức, khi khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp còn hạn chế; một bộ phận doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn gặp khó khăn về dòng tiền, thị trường tiêu thụ và chi phí sản xuất. Đồng thời, những tháng cuối năm luôn là giai đoạn cao điểm để hoàn thành kế hoạch giải ngân. Tuy nhiên, nếu các dự án tiếp tục gặp vướng mắc về giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư, đấu thầu hoặc nguồn cung vật liệu xây dựng, thì hiệu quả lan tỏa của đầu tư công sẽ không đạt như kỳ vọng.

Nguồn: Bộ Tài chính. Đồ họa: Phương Anh

Kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô

TS. Cấn Văn Lực – Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV thẳng thắn chỉ ra, giải ngân vốn đầu tư công cần tăng tốc hơn nữa, trong khi đó, các động lực tăng trưởng mới như ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh… còn cần thời gian để thẩm thấu và phát huy tốt hơn.

Do vậy, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm nay, theo TS. Cấn Văn Lực, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống và khai thác hiệu quả các động lực mới gắn với nâng cao chất lượng tăng trưởng; kích cầu đầu tư bằng cách giải quyết kịp thời các vướng mắc và tăng trách nhiệm người đứng đầu trong phân bổ, giải ngân đầu tư công… Đặc biệt, cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế; thúc đẩy tăng trưởng tại các “đầu tàu” kinh tế của đất nước.

“Kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, trong đó, chính sách tài khóa là chủ lực, chính sách tiền tệ bổ trợ theo hướng thận trọng, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ, hiệu quả với nhau và các chính sách vĩ mô để kiểm soát lạm phát, ứng phó linh hoạt với biến động thế giới và thúc đẩy tăng trưởng” – TS. Cấn Văn Lực khuyến nghị.

Từ góc nhìn của doanh nghiệp, ông Nguyễn Thành Hưng – Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Trường Phát đánh giá, chính sách tài khóa hiện được thiết kế theo hướng có trọng tâm, trọng điểm hơn, vừa tháo gỡ khó khăn trước mắt, vừa tạo dư địa để doanh nghiệp đầu tư, mở rộng sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ông Hưng đặc biệt nhấn mạnh, chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế đã tạo động lực mạnh mẽ để doanh nghiệp phát triển ổn định, qua đó đóng góp vào tăng trưởng kinh tế.

Cụ thể, các chính sách như tiếp tục giảm 2% thuế giá trị gia tăng, gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất, giảm 46 khoản phí, lệ phí; hay mới nhất là đề xuất giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân đối với doanh nghiệp nhỏ và hộ, cá nhân kinh doanh… đều hướng tới mục tiêu giảm chi phí, cải thiện dòng tiền và tạo điều kiện để doanh nghiệp mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Để thúc đẩy tăng trưởng bền vững, ông Hưng khuyến nghị, trong những tháng cuối năm, chính sách tài khóa cần kết hợp chặt chẽ hơn với chính sách tiền tệ để tăng khả năng hấp thụ vốn cho các phương án kinh doanh mới của doanh nghiệp. Ngoài ra, thay vì chỉ giảm chi phí ngắn hạn, nên dành nhiều dư địa tài khóa hơn để “trợ lực” cho doanh nghiệp chuyển đổi xanh, đầu tư công nghệ mới và chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả hoạt động, đóng góp cho tăng trưởng của đất nước.