Divo Tùng Dương: “Tôi không muốn trở thành Gen Z, và có cố gắng cách nào thì tôi cũng không thể là Gen Z”

“Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?” – Ca khúc mới thì hỏi thế, chứ nhìn vào lịch trình của Tùng Dương từ đầu năm đến giờ, ai cũng phải thốt lên: “Không rực rỡ dữ chưa?”. Mới hôm trước, divo hát ở chung kết bóng đá tại sân Mỹ Đình, chuẩn bị ra một album, bắt tay từ Grey D đến Phùng Khánh Linh cho concert, rồi lại gom 50.000 người ra sân vận động để cùng “bay về phía mặt trời”… Rực rỡ đến vậy rồi còn muốn rực rỡ hơn nữa sao?

Nhưng Tùng Dương lại nghĩ khác. Với anh, rực rỡ không phải là khoác lên mình bộ đồ rực rỡ và kiêu hãnh chói lóa dưới ánh đèn sân khấu. Ở tuổi 43, anh chọn cách “gọt bớt cái tôi”, tự nhận mình ngô nghê ngoài âm nhạc, và coi việc gieo mầm cùng thế giới trẻ là một cuộc dạo chơi sòng phẳng. Không có “miền đất hứa” nào chờ sẵn, cũng chẳng có chiếc ngai vàng nào để ngồi yên. Tùng Dương của hiện tại là sự pha trộn thú vị giữa lý trí chín chắn của một người đi qua nửa đời người và trái tim nồng cháy của một gã mơ mộng không bao giờ chịu dừng lại.

Nó vẫn luôn là một phạm trù đòi hỏi sự chiêm nghiệm từ cả hai chiều, và cho tất cả chúng ta. Chữ “rực rỡ” đôi khi cũng có thời hạn, nhưng sự rực rỡ thật sự vẫn luôn là cốt lõi bên trong chứ không nằm ở bề nổi. Bạn không cần phải đứng dưới spotlight hay mặc đồ thật rực rỡ thì mới là rực rỡ. Quan trọng nhất là giá trị mỗi người chúng ta tạo ra, những mạch ngầm mà ta tìm kiếm – có giá trị nhất định cho cuộc đời này, và là sự tử tế nằm trong mỗi người. Đó đã là rực rỡ.

“Nếu cả đời không rực rỡ thì sao?” là một câu hỏi không có câu trả lời. Sự rực rỡ hôm nay chắc gì ngày mai đã còn trong tay ta? Vậy nên Dương chỉ muốn chia sẻ rằng mỗi người chúng ta hãy rực rỡ bằng cách của mình. Ngay khi Dương cởi bỏ lớp trang phục này và về nhà với gia đình – sự yên ấm cũng là một kiểu rực rỡ.

 Pin dùng mãi cũng phải chai, nhưng với Dương thì mỗi lần lên sân khấu lại là một lần sạc pin. Năng lượng là điều tối quan trọng với người nghệ sĩ, chỉ cần có sức khoẻ thể chất thì chúng ta mới có đủ tinh tấn và minh mẫn để cống hiến và sáng tạo. Vậy nên để có thể rực rỡ trên sân khấu, Tùng Dương cũng phải đặt mục tiêu rèn luyện sức khoẻ lên hàng đầu. Một tuần Dương tập gym 4-5 buổi, bất luận bận rộn đến đâu. Có cơ thể khỏe mạnh sẽ có tinh thần khỏe mạnh. Dương luôn nghĩ mọi thứ đều xoay quanh cái cốt lõi bên trong, và điều đó là thứ quyết định xem chúng ta có thể thực sự tồn tại được trong nghề không, hay chỉ đuổi theo những thứ hào nhoáng bên ngoài.

Tôi không có áp lực nào cả. Bởi tôi không muốn trở thành Gen Z, và có cố gắng cách nào thì tôi cũng không thể là Gen Z. Dù vậy, tôi rất tò mò về Gen Z. Các bạn ấy ở một thế hệ khác và có lối suy nghĩ, quan điểm và thế giới quan hoàn toàn khác biệt, thậm chí ngược lại với những gì chúng tôi từng có ở thế hệ của mình. Tôi muốn quan sát sự khác biệt đấy từ góc nhìn của mình, vẫn là Tùng Dương dù có khoác lên một chiếc áo của Gen Z.

Rất phóng khoáng. Ngày xưa chúng tôi lấy nền tảng lý thuyết là chính, các bạn trẻ bây giờ lại thực hành xong rồi mới đi tìm lý thuyết. Hai cách vận hành khác nhau, dù vẫn có một điểm chung khi làm nghệ thuật là sự tự do khi dạo chơi trong khu vườn âm nhạc. Dạo chơi đến đâu thì tự chúng ta biết, và khi ta gieo vào thế giới của họ một hạt giống thì họ cũng gieo vào thế giới của ta một mầm cây. Mọi thứ rất sòng phẳng và công bằng. Đó cũng là điều mà tôi thấy ở thế hệ Gen Z.

 Ngay cả khi bước chân vào thế giới của các bạn, tôi cũng phải lược bỏ cái tôi. Tôi không đến vì tôi là Tùng Dương. Gen Z không quan tâm bạn đã từng là ai. Họ chỉ quan tâm bạn hay như thế nào? Bạn đã đủ hay chưa? Bạn có gì khi bước chân vào thế giới của chúng tôi?

Hàn lâm chính là cái nền móng vững chắc giúp đôi chân tôi đứng trên mặt đất một cách thăng bằng, vững chãi và đầy sức nặng. Một đôi chân khỏe mạnh sẽ giúp ta vượt qua mọi bùn lầy, chặng đường gian khó, để rồi từ đó chắp cánh cho tâm hồn nghệ thuật được thỏa sức tung bay.

Với thế hệ chúng tôi, cái gốc cổ điển là điều luôn phải trân trọng, ngưỡng vọng. Nhưng tôn trọng không có nghĩa là tự đóng khung hay mặc định nó chỉ dừng lại ở đó. Hãy coi cổ điển là bệ phóng để chúng ta tự do sáng tạo ở thời đại của mình, tạo nên những cuộc gặp gỡ vượt xa mọi hình dung ban đầu. Tôi luôn thầm biết ơn và chưa bao giờ có ý nghĩ chối bỏ nền tảng ấy. Thậm chí mỗi ngày vẫn chơi những bản Sonate của Chopin để luyện tập, vẫn nghiên cứu và đào sâu những bản nhạc mình từng yêu thích thời còn học ở Nhạc Viện. Điều đó giúp tâm hồn của tôi vẫn được chạm vào những cảm xúc chân thật, đẹp đẽ và lãng mạn nhất. Sự lãng mạn hiếm có của con người thời đại này là điều mà chúng ta nên giữ.

Đương nhiên là rất khắt khe. Ví như để làm thơ Đường luật ta phải theo đúng khuôn khổ chứ không thể tự do cải biến. Sau này, thời đại phát triển lại có thêm những trường phái thơ tự do xuất hiện, nhưng việc chúng ta có một gốc rễ vững vàng, trang bị cho bản thân một bầu khí quyển giáo dục vững chãi thì mọi lập luận đều rất logic. Nhờ đó, ta có thể kết nối mọi thứ một cách khoa học.

Còn nếu ta bỏ qua mất nền tảng mà tiến tới công nghệ ngay – điều đó cũng tốt. Nhưng đến sau cùng, ta vẫn phải quay trở lại cổ điển để lý giải mọi thứ mà ta còn muốn hoàn thiện cho bản thân. Lý thuyết và thực hành luôn song hành, tựa như những những cây đại thụ của nền âm nhạc Việt Nam trong thời kỳ huy hoàng của họ – giờ đã trở thành một phần của di sản. Và đã gọi là di sản thì ta càng phải gắng công lưu giữ và chăm chút. Từ đó, chúng ta sẽ có được những cuộc đối thoại giữa di sản và thời đại, kéo theo sự phát triển giữa sự tôn vinh và óc sáng tạo.

Tôi cũng nghĩ rằng lúc đó mình đã thực sự tự do. Tự do là chính bản thân mình, tự do là sự phản chiếu tâm hồn chứ không phải chạy theo để đi tìm nó. Nó luôn ở trong tôi ngay từ khi bắt đầu.

20 tuổi của một Tùng Dương còn trẻ thì khó bảo và luôn muốn thể hiện cái tôi, trưng trổ rằng mình luôn đúng. Bây giờ ngồi nghĩ lại, tôi thấy mình đã từng đúng và mình vẫn đúng, nhưng mình vẫn có thể sai. Và nếu không có một Tùng Dương đầy hoài bão, đầy khát khao, dám dị biệt thì chắc cũng sẽ không có một nền móng vững chắc để Tùng Dương bây giờ có thể tự do bay bổng và phóng khoáng.

Dù nhiều người nói dòng nhạc của Tùng Dương kén người nghe, tôi nhận ra mình đã mất gần 25 năm lăn lộn, khám phá và tự điều chỉnh. Hành trình từ một nghệ sĩ kén khán giả trở thành nghệ sĩ quốc dân – mà không đánh mất cái chất riêng – là minh chứng cho thấy tôi đang đi đúng hướng.

Âm nhạc suy cho cùng cần sự chia sẻ. Nếu chỉ nhân danh cái tôi nghệ thuật rồi thu mình trong thế giới riêng, không gian ấy sẽ rất chật hẹp đối với những ai thực sự muốn vươn xa.

Cô đơn, cô độc nhưng lại rất thú vị. Bởi chỉ trong những khoảng lặng đó, người nghệ sĩ mới thực sự phát tiết và sáng tạo. Việc tiếp nối các di sản mang tinh thần truyền thống, dân tộc luôn là điều thiêng liêng đối với tôi. Mọi người thường biết đến Tùng Dương qua những bản hùng ca đất nước, và tôi tự hào khi thể hiện trọn vẹn tinh thần Việt hùng mạnh đó trong từng sản phẩm. Dù hành trình âm nhạc có thay đổi hay vươn xa đến đâu, tôi vẫn sẽ luôn quay về với cội nguồn.

Nếu trước đây tôi từng thấy cô độc, thì bây giờ, bên cạnh đã có rất nhiều người bạn đồng hành. Cảm giác ấy không còn là sự đơn độc nữa, mà trở thành một không gian thênh thang bất tận. Với một tâm hồn luôn mơ mộng và khát khao cống hiến, tôi tin chuyến đi này sẽ không có chốn dừng chân hay điểm đích cuối cùng.

Đúng là trong suốt 25 năm ca hát thì tôi đã có những mối duyên, những sự đồng hành và gặp gỡ rất thú vị. Chung và Dương có biết nhau từ trước, cũng từng là đối thủ của nhau trong cuộc thi Bài hát yêu thích. Chung có Nhật Ký Của Mẹ đầy cảm xúc thì Dương lại có Chiếc Khăn Piêu. Trong suốt nhiều tuần, chúng tôi cứ thế đuổi nhau trên bảng xếp hạng. Cứ thấy Nhật Ký Của Mẹ lên là tôi lại huy động bạn bè để… đẩy xuống. Cuối cùng, Tùng Dương là người chiến thắng.

Sau này gặp lại, tôi nhắc lại kỷ niệm ấy với Chung và nói: “Bây giờ, tôi với ông lại là những người bạn. Dương cũng muốn biết Chung nghĩ gì về Dương”. Chung đã chia sẻ những lời rất hay về Dương và chúng tôi đã tìm thấy sự đồng điệu ở mảng âm nhạc về quê hương đất nước. Đó là những bài hát vạm vỡ tiếp nối những giá trị truyền thống và hướng đến tương lai của một Việt Nam hùng cường từ dự án A50, A80 cho đến ca khúc bóng đá vang lên tại trận chung kết ASEAN Cup gần đây – tất cả đều là cái duyên đưa tôi đến với nhạc của Nguyễn Văn Chung. Sự ăn ý ấy giống như hai người bạn tìm thấy nhau đúng thời điểm.

Tôi vô cùng trân trọng sức làm việc cùng tình yêu quê hương đất nước lớn lao mà Chung gửi gắm vào từng tác phẩm để chúng trở thành những ca khúc quốc dân. Khi hai tâm hồn cùng chung tình yêu lớn đó gặp nhau, cảm hứng sáng tạo dường như là vô tận. Và có lẽ, chừng nào hai đứa còn “cà khịa” nhau trên mạng, thì chừng đó chúng tôi vẫn thấy nhau rất thú vị và hành trình kết hợp này sẽ còn kéo dài tưng bừng, không có hồi kết.

Để hát nhạc về quê hương đất nước, chỉ có tình yêu thôi là chưa đủ – vì Dương tin người Việt Nam nào cũng mang trong mình lòng yêu nước tha thiết. Nhưng điều chúng ta thực sự cần là thời gian tích lũy: tích lũy kiến thức lịch sử, sự chiêm nghiệm và trên hết là sự chân thành.

Nhạc quê hương đất nước mang tầm vóc rất vĩ đại. Muốn thể hiện được tinh thần ấy, người nghệ sĩ phải bền bỉ nuôi dưỡng tình yêu đó qua năm tháng để nó đủ sâu và rộng. Khi đạt đến độ chín về cả tâm hồn lẫn kỹ thuật, tiếng hát sẽ mang theo sự chân thành. Âm nhạc không còn sáo rỗng mà trở thành một lời hiệu triệu, kết nối và sẻ chia năng lượng tới tất cả mọi người.

Tùng Dương may mắn được sinh ra và lớn lên trong một ‘bầu khí quyển’ đậm chất nghệ thuật. Bên nội có cố nhạc sĩ Trần Hoàn, nhà thơ Phạm Hổ, nhạc sĩ Phạm Thế Mỹ; bên ngoại cũng có nhiều người làm âm nhạc. Cội nguồn ấy đã nuôi dưỡng tâm hồn tôi từ những ngày đầu.

Tuy nhiên, tôi luôn tự dặn lòng: Gia đình cho mình hạt giống, nhưng chính mình phải là người tự gieo trồng và chăm sóc. Chỉ khi tự tay vun trồng, hạt giống đó mới có thể đâm hoa kết trái thành một cá tính độc lập, không hòa lẫn với bất kỳ ai. Tôi luôn trân trọng nền móng từ gia đình, nhưng hành trình âm nhạc này phải được định danh bằng chính cái tên Tùng Dương.

Tâm hồn tôi đã phản chiếu với âm nhạc kể từ khi còn rất nhỏ. Bốn tuổi tôi đã bộc lộ thiên hướng. Năm tuổi đã đi hát với cát xê là những gói kẹo hoặc bát phở, trở thành cây văn nghệ và quản ca của trường. Đôi lúc, tôi nghĩ rằng trời cũng chẳng cho ai hết cái gì. Tôi được ban tặng sự nhạy cảm quá đỗi về mặt âm nhạc thì cũng rất ngô nghê ở những lĩnh vực khác. Nếu không làm nghệ thuật, chắc tôi cũng chỉ ở mức trung bình thôi. Thật may mắn vì tôi có được hạt giống nghệ thuật trong mình và trở thành con người của nghệ thuật.

Tôi nghe nhạc rất nhiều từ khi còn nhỏ. Cứ mỗi lần bố mẹ gửi những cuốn băng cassette về, tôi lại đứng trước gương và say sưa bắt chước các nghệ sĩ. Sự nhạy cảm tự nhiên ấy giúp tôi sớm định hình được dấu ấn riêng.

Hơn 25 năm qua, tôi liên tục bước ra khỏi vùng an toàn để vẫy vùng và khám phá. Động cơ lớn nhất thúc đẩy tôi làm điều đó chính là khát khao sáng tạo nghệ thuật không ngừng nghỉ.

Nếu coi sáng tạo là gánh nặng, người nghệ sĩ sẽ rất dễ rơi vào cạn kiệt, tụt hậu và chọn cách khép lại hành trình của mình. Rất may là đến giờ, tôi vẫn cảm thấy không gian sáng tạo của mình rất thênh thang. Khát vọng trong tôi vẫn rất rộng lớn và còn quá nhiều điều tôi chưa làm.

Với tôi, xu hướng không hề xấu. Người nghệ sĩ có thể song hành cùng xu hướng, nhưng tuyệt đối không được hòa tan hay đánh mất bản thân. Quý giá hơn cả là tạo ra xu hướng của riêng mình. Ở mỗi thời điểm, nghệ sĩ đều phải tìm cách chạm đến những ngưỡng mới – bằng việc không ngừng học hỏi, gạn lọc và giữ cho tâm hồn mình luôn khao khát.

Tôi nghĩ không đến mức gọi là “đấu tranh”, mà đúng hơn là sự giác ngộ. Khi ngộ ra rằng sứ mệnh của người nghệ sĩ là làm đẹp cho đời, chỉ cần một câu hát giúp ai đó vơi bớt nỗi đau hay vượt qua nghịch cảnh, ta sẽ thấy công việc của mình vô cùng ý nghĩa. Như khi tôi hát ca khúc Ngày chưa giông bão của Phan Mạnh Quỳnh: “Còn thấy đau là còn thương… bão qua rồi, hết muộn sầu”. Chính người nghệ sĩ phải rung động trước những điều bình dị đó thì tiếng hát mới lay động được lòng người.

Bất kỳ nghệ sĩ nào cũng có cái tôi rất lớn. Nhưng nếu không uyển chuyển và tỉnh táo, ta sẽ bám chấp vào cái tôi ấy rồi tự nhốt mình trong một không gian chật hẹp. Tôi không muốn như vậy, tôi luôn tìm cách đối đầu với cái tôi của mình để thu nhỏ nó lại. Bởi suy cho cùng, nếu bước vào “cuộc chơi” của Gen Z mà vẫn giữ nguyên cái tôi đồ sộ rồi áp đặt, đòi hỏi các bạn trẻ phải lắng nghe mình – làm sao ta có thể thực sự hòa nhập?

Trong ca khúc Đa vũ trụ, tôi từng hát: “Khi cái tôi đang dần lụi tàn / Một cái kết dịu dàng, vạn vật hóa vào hư không”. Sẽ luôn có những khoảnh khắc người nghệ sĩ nhận ra mình không còn hát cho riêng mình nữa, mà là hát cho số đông.

Sự thay đổi của tôi bắt nguồn từ chính những góp ý chân thành của khán giả. Có người từng bảo: “Tùng Dương ơi, cháu hát hay lắm nhưng nhiều bài cô nghe không hiểu vì khó quá. Sau một ngày làm việc mệt mỏi, mọi người chỉ muốn nghe những điều nhẹ nhàng chứ không cần cái gì quá triết lý hay tầm vóc”. Câu nói ấy làm tôi thức tỉnh.

Tôi học cách lắng nghe và bắt đầu điều chỉnh. Từ những ca khúc mang tinh thần dân tộc như Chiếc khăn piêu, Một vòng Việt Nam cho đến các bản ballad về tình yêu như Ai chung tình được mãi, Ngày chưa dứt bão hay Tái sinh – tất cả như một sự tái sinh trong tư duy âm nhạc của tôi. May mắn là tôi nhận ra điều đó đúng lúc, khi bản thân đủ chín chắn để làm mới nguồn năng lượng của chính mình.

Tôi rất thích Phùng Khánh Linh và Grey D – hai người trẻ có thế giới quan rất đặc biệt.

Ở Phùng Khánh Linh, tôi cảm nhận được hoài bão, khát vọng và cả những ẩn ức của một cô gái trẻ: vừa có sự đàn bà, trải nghiệm nhưng đôi khi lại rất trẻ con. Điều đó thể hiện rất rõ qua những bài hát như Ước anh tan nát con tim. Còn Grey D lại như một chàng trai du mục trên hành trình tự do khám phá âm nhạc. Tôi cảm thấy như các bạn cũng đang đi trên một con đường rất giống với tôi ngày trước.

Live concert lần này có tên gọi “Bay về phía mặt trời”, xoay quanh câu chuyện vũ trụ và 4 diện mạo âm nhạc trong hành trình của Tùng Dương.

Đây sẽ là live concert quy mô nhất trong sự nghiệp của tôi. Trước đây tôi chủ yếu làm show trong nhà hát, nhưng lần này sẽ là một không gian ngoài trời tại sân vận động với sức chứa lên tới 40.000 – 50.000 khán giả. Tôi muốn gói ghém tất cả những nền móng mình có cùng những suy tưởng nghệ thuật để mang tới một đêm nhạc thật hoành tráng.

Từ sâu thẳm, tôi luôn khao khát tạo ra một cuộc đối thoại lớn với khán giả – nơi chúng tôi cùng tri ân, chiêm nghiệm và nhìn về tương lai.

Tên gọi “Bay về phía mặt trời” không chỉ nói về mặt trời của riêng Tùng Dương, mà là “mặt trời” trong tâm hồn của tất cả chúng ta. Mỗi người là một tiểu hành tinh mang trong mình những sứ mệnh riêng. Việc hướng về ánh sáng ấy đại diện cho một nguồn năng lượng tái sinh tươi mới, giúp ta được thả mình chu du khắp thiên hà.

Nhân đây, tôi cũng muốn hé lộ thêm: trong tháng 10 tới, tôi sẽ chính thức phát hành album cùng tên “Bay về phía mặt trời”. Toàn bộ đĩa nhạc này sẽ là những suy tưởng, chiêm nghiệm của tôi về thiên hà và sự vô tận – một thế giới âm nhạc thênh thang mà tôi rất đỗi tự hào.

Dương nghĩ rằng để làm được những concert quy mô lớn, người nghệ sĩ luôn luôn phải có sự chỉn chu và chuẩn bị rất kỹ càng cùng với ê-kíp của mình. Với Tùng Dương, đây không phải chỉ là nơi mang những sự giải trí tức thời tới khán giả để vui ngay lúc đấy, ta vẫn phải đưa ra được những thông điệp xuyên suốt trong chương trình.

Đó là thông điệp về lòng yêu nước như thế nào; cách chúng ta đối diện và tiếp quản các giá trị di sản ra sao; cách chúng ta đối thoại với những người trẻ không cùng thế hệ; cách chúng ta tôn trọng âm nhạc cổ điển; và cả cách chúng ta đưa tới mọi người những thông điệp về tương lai… Tất cả những điều đó khán giả đều sẽ cảm nhận được trong hành trình và trong chính tâm hồn nghệ thuật của Tùng Dương.

Nói ”không cho phép” thì hơi cực đoan, bởi mọi sự thể nghiệm nghệ thuật đều có thể thất bại như thường. Quan trọng nhất là chúng ta phải học cách tiếp tục đam mê, sáng tạo và thu nạp kiến thức, để hiểu rằng không phải sự sáng tạo nào cũng sẽ thành công.Tuy nhiên, khi đã đi qua nửa cuộc đời, thời gian không còn quá nhiều để mình cho phép bản thân sai lầm liên tục. Ta phải cố gắng để sự thất bại của mình… ít đi. Người nghệ sĩ lúc này cần sự nhạy bén của trực giác cùng trải nghiệm đã tích lũy để giữ cho mình đi đúng hướng.

Nhưng không vì thế mà ta tự tạo áp lực cho bản thân, vì căng thẳng sẽ giết chết sự bay bổng trong sáng tạo. Nhưng ngược lại, nếu không có áp lực thì lại không có điều kiện tiên quyết để nghệ thuật tồn tại. Cuộc đời nghệ sĩ là tập hợp của những chông chênh, thăng trầm và muôn vàn dư vị khác nhau, và như thế mới là cuộc đời. Điều quan trọng nhất lúc này là sự kết hợp hài hòa giữa trái tim nồng cháy của người nghệ sĩ và lý trí chín chắn của một người đã đi qua nửa chặng đường để tìm ra hướng đi đúng đắn nhất. Vậy nên, tôi vẫn luôn tự nhắc mình: Thời gian không còn nhiều đâu, đừng làm điều gì sai lầm nữa.

Tôi không sợ tuổi tác. Tuổi tác chỉ là con số thôi. Tôi chỉ sợ mình bị an toàn trong sự sáng tạo, hoặc sự sáng tạo của mình bị cạn kiệt và không còn cập nhật nữa. Sự lỗi thời là điều khiến tôi rất buồn, nên mình phải luôn luôn tự điều chỉnh bản thân.

Chúng ta hãy gieo cho mình một niềm tin, một sứ mệnh để thấy rằng cuộc sống này ban tặng cho ta rất nhiều giá trị tuyệt vời. Những điều ta tìm kiếm chẳng đâu xa, đó chính là sứ mệnh của mỗi con người. Khi ta khát khao, đau đau đi tìm nó, thì nó đã ở ngay đó rồi.

Sứ mệnh của Tùng Dương là gìn giữ bản sắc dân tộc thông qua nghệ thuật, qua tiếng hát của mình, đồng thời tiếp tục sáng tạo và phát triển không dừng lại với nghệ thuật của mình.

Hành trình của tôi sẽ không có “miền đất hứa” nào cả. Nhưng tôi sẽ luôn luôn bước đi trên hành trình này, dẫu không phải lúc nào nó cũng bằng phẳng. Tôi chấp nhận và luôn dũng cảm nhìn thẳng vào điều đó. Là nghệ sĩ, đôi khi ta cũng mông lung và trống rỗng, không phải lúc nào ta cũng sắp xếp mọi thứ một cách khoa học được.

Nhưng tôi tin tôn chỉ “nghệ thuật là đích đến” sẽ luôn là điều thiêng liêng nhất trong bản thể người nghệ sĩ. Bạn không nên dừng lại ở một bến bờ cố định nào, vì chạm tới bến bờ ấy nghĩa là bạn đã dừng lại. Tôi thì không bao giờ muốn mình dừng lại.

Tùng Dương chọn xuất hiện chọn lọc hơn trong các dự án lớn, khoảng 2 năm một live concert là vừa vặn.Tôi không muốn làm show quá nhiều, vì cứ mỗi năm làm vài cái thì khán giả cũng sẽ chán. Bằng đó thời gian đủ để mình tích lũy, phát tiết năng lượng, tìm ra những cảm xúc tươi mới và tiếp tục cuộc dạo chơi cùng thế hệ trẻ. Tôi đi vào thế giới của các bạn ấy, gặp gỡ nhau một cách sòng phẳng, trân quý và công nhận giá trị của nhau.

Nếu có dịp đối diện với Tùng Dương của tuổi 20, tôi sẽ nói với người bạn trẻ ấy rằng: “Hãy tiếp tục kiên định với lựa chọn của mình, sáng tạo không ngừng nghỉ và luôn luôn gạn lọc”.

Thực ra, việc “gạn lọc” không chỉ dành cho Tùng Dương của năm 20 tuổi, mà là lời nhắc nhở tôi dành cho chính mình mỗi ngày ở hiện tại. Gạn lọc ở đây là để tâm mình hướng đến những giá trị tích cực nhất, phù hợp nhất, thay vì bị vướng bận hay lắng đọng bởi những điều phù phiếm. Như trong đạo Phật vẫn gọi là “dọn rác trong tâm”.

Với tôi, sự gạn lọc cũng chính là một quá trình tích lũy. Khi tâm mình sạch và vững, ta mới có thể tiếp tục bước đi không dừng lại, mở ra những chân trời mới trong nghệ thuật và tự do bay về phía mặt trời.