Ngành quỹ đang quản lý 846.000 tỷ đồng
Tại Hội thảo về phát triển ngành quỹ, khơi thông dòng vốn cho tăng trưởng cao và bền vững, chiều 22/9, Bà Vũ Thị Chân Phương – Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) – cho rằng, việc thị trường được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp mở ra cơ hội mới nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với các định chế đầu tư chuyên nghiệp.
Theo bà Phương, phát triển ngành quỹ không chỉ nhằm tạo thêm sản phẩm đầu tư cho người dân, mà quan trọng hơn là hình thành lực lượng nhà đầu tư tổ chức chuyên nghiệp, có khả năng tập hợp nguồn vốn phân tán trong xã hội, chuyển hóa thành dòng vốn có tổ chức và phân bổ vào những lĩnh vực tạo giá trị dài hạn cho nền kinh tế.
Đến cuối tháng 6 năm nay, Việt Nam có 43 công ty quản lý quỹ và 141 quỹ đầu tư chứng khoán. Tính cả danh mục ủy thác đầu tư, tổng tài sản do các công ty quản lý quỹ quản lý đạt khoảng 846.000 tỷ đồng, tương đương 32,5 tỷ USD. Trong 10 năm qua, tài sản quản lý tăng bình quân trên 20% mỗi năm.
Tuy nhiên, quy mô này vẫn còn khiêm tốn so với dư địa của thị trường. Tổng tài sản ròng của các quỹ đầu tư chứng khoán hiện chỉ tương đương khoảng 0,7-0,8% GDP, trong khi mục tiêu đến năm 2030, tổng tài sản ròng của các quỹ phải đạt 5% GDP.
Bà Vũ Thị Chân Phương – Chủ tịch UBCKNN – phát biểu tại hội thảo chiều 22/9. Ảnh: VFA.
Chủ tịch UBCKNN cho biết, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, tạo điều kiện phát triển đa dạng các loại hình quỹ và sản phẩm phù hợp nhu cầu tích lũy, đầu tư dài hạn của người dân. Cùng với đó là tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư theo hướng tăng tỷ trọng nhà đầu tư tổ chức, nhà đầu tư chuyên nghiệp và nâng chất lượng hoạt động của các công ty quản lý quỹ.
Một hướng khác là phát triển các sản phẩm gắn với nhu cầu vốn của nền kinh tế, trong đó có hạ tầng, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh. UBCKNN cũng sẽ tăng cường phổ biến kiến thức để người dân hiểu rõ cơ chế hoạt động, rủi ro, chi phí và cách lựa chọn sản phẩm quỹ.
Theo bà Phương, mục tiêu cuối cùng không chỉ là tăng quy mô tài sản quản lý mà phải nâng chất lượng dòng vốn, năng lực quản trị và khả năng đóng góp của ngành quỹ đối với thị trường tài chính và nền kinh tế.
Dễ tiếp cận, có thể bắt đầu với số tiền nhỏ
Từ góc nhìn của doanh nghiệp, ông Nguyễn Hữu Hiệu – Tổng Giám đốc FiinGroup – cho rằng muốn ngành quỹ tăng quy mô thì ngoài phát triển nhà đầu tư tổ chức, cần mở rộng mạnh cơ sở nhà đầu tư cá nhân và đa dạng hóa sản phẩm.
Theo ông Hiệu, sản phẩm đầu tư cần đơn giản, dễ tiếp cận hơn, để người dân có thể bắt đầu với số tiền nhỏ và hình thành thói quen tích lũy dài hạn. “Nếu có những sản phẩm đầu tư tương đương một cốc trà đá mỗi ngày, với hàng chục triệu người lao động có việc làm và thu nhập, chúng ta có thể hình thành một cơ sở nhà đầu tư rất lớn”, ông nói.
Ông Hiệu cho rằng, đây cũng là dư địa để ngành quỹ hướng tới mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 2,5 triệu nhà đầu tư, thay vì hơn 700.000 hiện nay; số lượng quỹ tăng lên khoảng 500 và tỷ lệ tài sản ròng (NAV) của quỹ trên GDP đạt 5%.
Quá trình mở rộng quy mô cũng đặt ra yêu cầu thay đổi mô hình vận hành. Theo ông Hiệu, ngành quỹ còn 4 nút thắt lớn. Trong đó, quy trình đầu tư chưa có giải pháp đồng bộ, xuyên suốt từ đầu đến cuối; nhiều hệ thống còn vận hành thủ công, manh mún, có thể quá tải khi quy mô tăng nhanh từ khâu mở tài khoản, khớp lệnh, vận hành, kiểm soát đến báo cáo tuân thủ.
