Thay đổi tư duy đầu tư từ từng “tế bào” xã hội, tạo sức bật cho ngành quỹ

Thay đổi tư duy đầu tư trong bức tranh gia sản

Trong khuôn khổ Chương trình Giải thưởng quỹ đầu tư chứng khoán Việt Nam năm 2026 – Vietnam Fund Awards 2026 (VFA 2026) tổ chức chiều ngày 22/9, tại Hà Nội, phiên thảo luận chuyên đề diễn ra với sự tham gia của các nhà quản lý, chuyên gia và đại diện các quỹ đầu tư. Đây là dịp để nhìn lại chặng đường phát triển của ngành quỹ, đồng thời nhận diện những cơ hội và thách thức trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức bước sang một vị thế mới. Từ đó, các diễn giả sẽ cùng thảo luận những giải pháp nhằm khơi thông dòng vốn, góp phần thúc đẩy thị trường vốn Việt Nam tăng trưởng cao và bền vững trong giai đoạn tới.

Các chuyên gia trao đổi về chủ đề “Ngành quỹ trong kỷ nguyên mới: Khơi thông dòng vốn cho tăng trưởng cao và bền vững”. Ảnh: Chí Cường.

Phát biểu tại phiên thảo luận, ông Bùi Văn Huy – Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tư vấn đầu tư và Quản lý tài sản FIDT cho rằng, bên cạnh câu chuyện huy động vốn, một vấn đề quan trọng đối với thị trường vốn Việt Nam là nâng cao dân trí tài chính.

Theo ông Huy, trong quá trình FIDT tiếp cận khách hàng, việc hướng dẫn, giáo dục tài chính (educate) cần được thực hiện để nguồn vốn được phân bổ phù hợp, đúng cách.

“Ngành wealth (quản lý gia sản) ở Việt Nam còn dư địa rất lớn và rõ ràng, chúng ta phải thay đổi tư duy của người Việt. Hiện nay, đa phần người Việt có thu nhập, sau đó chi tiêu rồi mới đầu tư” – ông Huy nhấn mạnh.

Theo đó, tư duy tài chính của người Việt cần từng bước hình thành thói quen đầu tư trước, sau đó mới đến các nhu cầu khác. Cách nhìn nhận về bảo hiểm và bảo hiểm tự nguyện… cũng cần được thay đổi.

Theo ông Huy, đây là những thay đổi ở cấp độ vi mô mà các doanh nghiệp quản lý tài sản có thể đóng góp, nhưng để tạo chuyển biến rộng hơn, thì cần nâng cao dân trí tài chính và thay đổi tư duy của người Việt. Khi nhận thức tài chính được cải thiện, không chỉ dòng vốn bên ngoài mà cả dòng vốn trong nước cũng có thể được khai thông và phân bổ hiệu quả hơn.

Theo lãnh đạo FIDT, một bộ phận lớn khách hàng vẫn chưa biết đến chứng chỉ quỹ hoặc các sản phẩm cấu trúc phức tạp. Vì vậy, quá trình nâng cao hiểu biết tài chính cần được thực hiện trực tiếp, sát với nhu cầu của từng khách hàng.

Việc phát triển hoạt động quản lý tài sản và đội ngũ tư vấn gần với khách hàng sẽ góp phần thay đổi nhận thức về đầu tư, qua đó hỗ trợ quá trình phân bổ nguồn vốn trong xã hội hiệu quả hơn.

Từ câu chuyện phố Wall đến bài toán chuẩn hóa nghề quản lý gia sản

Kể lại chuyến đi New York (Mỹ) cách đây 3 tháng, ông Nguyễn Quang Thuân – Chủ tịch Hội đồng Quản trị FiinGroup bày tỏ sự bất ngờ khi thấy JPMorgan vẫn có các phòng tư vấn tài chính cá nhân ngay trên phố Wall. Ông Thuân từng nghĩ rằng, hoạt động này hiện nay đã chuyển hết sang trực tuyến, với các phòng tư vấn ảo và nền tảng công nghệ.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, những người giàu vẫn gặp trực tiếp theo hình thức 1 – 1 với đội ngũ tư vấn tài chính cá nhân của các hãng tư vấn ngân hàng đầu tư lớn trên phố Wall.

Toàn cảnh VFA 2026. Ảnh: Chí Cường.

Từ câu chuyện này, để phát triển ngành quỹ từ góc nhìn gián tiếp, đại diện FIDT cho rằng, nếu một đơn vị cung cấp dịch vụ quản lý tài sản mà không có công tác đào tạo đội ngũ tư vấn, hoặc đội ngũ tư vấn không đạt chuẩn, thì khó có thể gọi đó là dịch vụ quản lý tài sản.

Cũng theo ông Bùi Văn Huy, thực tế, trong các lĩnh vực khác đã có những tiêu chuẩn chuyên môn tương ứng, như chứng chỉ môi giới chứng khoán trong lĩnh vực chứng khoán, đại lý bảo hiểm trong lĩnh vực bảo hiểm hay chứng chỉ môi giới bất động sản trong lĩnh vực bất động sản.

Vì vậy, lãnh đạo FIDT mong muốn trong 12 – 18 tháng tới có thể hình thành khung pháp lý về ngành quản lý gia sản.

Khung pháp lý này gồm hai phần. Thứ nhất, định nghĩa và khung pháp lý dành cho các hoạt động tư vấn, quản lý gia sản, quản lý tài sản cho khách hàng.

Thứ hai, xây dựng một khung chuẩn cho người làm nghề, trong đó có một chứng chỉ chuẩn về quản lý gia sản. Đại diện FIDT cho biết, đơn vị đã tiếp xúc với chứng chỉ hoạch định tài chính quốc tế (CFP). CFP được ví như CFA trong lĩnh vực đầu tư, hướng tới việc đưa một chứng chỉ quốc tế về quản lý gia sản vào Việt Nam.

FIDT cũng đã được lựa chọn làm đơn vị phối hợp để đưa chứng chỉ này về Việt Nam và mong muốn trong thời gian tới, các cơ quan quản lý quan tâm, phối hợp để hình thành chuẩn về năng lực cho người làm nghề.

“Gia đình là tế bào của xã hội. Mỗi gia đình có một tình hình tài chính khỏe, có những quyết định tài chính đúng, thì rõ ràng, nền kinh tế của đất nước cũng sẽ phát triển theo. Đó là triết lý kinh doanh của FIDT” – ông Bùi Văn Huy bày tỏ./.