1. Thế nào là trẻ sinh non?
Một thai kỳ khỏe mạnh trung bình kéo dài khoảng 40 tuần. Khi trẻ được sinh ra ở thời điểm từ 22 tuần đến trước 37 tuần được gọi là sinh non. So với trẻ sinh đủ tháng, trẻ sinh non có nhiều nguy cơ về sức khỏe hơn. Trẻ sinh non có tuổi thai càng nhỏ thì nguy cơ cho trẻ càng cao.
Phân loại trẻ non tháng:
- Sinh non muộn: từ 34 tuần đến 36 tuần 6 ngày.
- Sinh non vừa : 32 đến < 34 tuần.
- Sinh rất non : ≤ 32 tuần.
- Sinh cực non: < 28 tuần.
2. Các yếu tố nguy cơ dẫn đến sinh non
2.1. Nguy cơ từ mẹ
- Mẹ có bệnh mạn tính như: tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh thận, bệnh lý tự miễn …
- Các bệnh lý xuất hiện trong thời gian mang thai như: tiền sản giật, nhiễm trùng tiểu, viêm cổ tử cung, viêm ruột thừa, viêm nha chu…
- Ra huyết âm đạo trong thời gian mang thai
- Suy dinh dưỡng trước mang thai (BMI < 18,6)
- Tuổi mẹ dưới 17 hoặc trên 35
- Hút thuốc lá, uống rượu bia
- Bất thường tử cung: dị dạng tử cung bẩm sinh, u xơ tử cung, tử cung có sẹo mổ cũ …
- Cổ tử cung ngắn, hở eo tử cung
- Sinh non ở thai kỳ trước

Trẻ sinh non có nguy cơ bị suy hô hấp, hạ thân nhiệt, nhiễm trùng, vàng da…ngay sau sinh. Ảnh BVPSHN
2.2. Nguy cơ từ thai
- Đa thai
- Đa ối
- Thai thụ tinh ống nghiệm (IVF)
- Thai chậm tăng trưởng trong tử cung
- Thai dị tật bẩm sinh
- Nhau tiền đạo, nhau cài răng lược
- Ối vỡ non, nhiễm trùng ối
3. Dấu hiệu gợi ý có chuyển dạ sinh non
- Co thắt tử cung từng cơn, lặp lại đều đặn.
- Đau quặn bụng dưới hoặc đau lưng liên tục, âm ỉ.
- Ra nước âm đạo (vỡ màng ối) hoặc
- Thay đổi dịch tiết âm đạo: dịch nhầy hơn, lượng nhiều hoặc có máu.
4. Trẻ sinh non có nguy cơ gặp phải các vấn đề sức khỏe gì?
Trẻ sinh càng non, các nguy cơ sức khỏe càng nghiêm trọng. Đặc biệt, tỉ lệ tử vong chu sinh rất cao ở tuổi thai dưới 28 tuần. Các vấn đề sức khỏe có thể gặp bao gồm:
- Cân nặng lúc sinh thấp
- Chức năng phổi chưa trưởng thành nên dễ bị suy hô hấp sau sinh và tử vong.
- Hệ miễn dịch yếu làm tăng khả năng nhiễm trùng như nhiễm trùng huyết, viêm phổi …
- Rối loạn thân nhiệt: Trẻ dễ bị hạ thân nhiệt do thiếu lớp mỡ dưới da. Hạ thân nhiệt làm tăng nguy cơ tử vong chu sinh, do đó việc phòng tránh hạ thân nhiệt ở trẻ non tháng là rất cần thiết. Trẻ thường được ủ ấm kĩ hơn để phòng tránh hạ thân nhiệt. Đôi khi, trẻ non tháng cũng bị tăng thân nhiệt do trung tâm điều nhiệt trung ương chưa hoàn thiện.
- Rối loạn tiêu hóa: Trẻ sinh non dễ gặp phải các vấn đề liên quan đến việc nuôi ăn. Trẻ hay bị nôn trớ, tiêu chảy, đau bụng, bú kém, trào ngược dạ dày-thực quản…
- Ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và tâm thần trong tương lai: Trẻ non tháng có thể mắc phải các di chứng thần kinh tiềm ẩn hoặc nặng nề, ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ trong tương lai. Bên cạnh đó, trẻ cũng dễ mắc các khiếm khuyết bẩm sinh như mù, điếc, bệnh tim bẩm sinh…
5. Phòng ngừa sinh non
Sau khi đã xác định các yếu tố nguy cơ, vai trò dự phòng là cố gắng loại bỏ các yếu tố nguy cơ, mẹ bầu cần lưu ý:
- Đảm bảo chế độ ăn uống cân bằng và đầy đủ
- Tập thể dục nhẹ nhàng,tuy nhiên cần tránh sự luyện tập quá sức trong lúc mang thai, nhất là với những thai phụ có nguy cơ cao
- Không nên đi du lịch xa
- Không hút thuốc lá hay uống rượu
- Đối với thai kỳ có nguy cơ sinh non cần kiêng giao hợp và kích thích đầu vú vì cơn gò tử cung thường xuất hiện sau khoái cảm.
- Khi có dấu hiệu chuyển dạ sinh non, cần phải đến ngay các cơ sở y tế để được xử lý kịp thời
