Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu: Tăng trưởng phải được đo bằng giá trị thực chất

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu đã cho biết khi trao đổi với phóng viên về các nhiệm vụ trọng tâm của TP Hà Nội từ nay đến cuối năm 2026.

PV: GRDP Hà Nội tăng 10,02% trong quý III, đưa mức tăng trưởng 9 tháng lên 8,85%. Thành phố đánh giá thế nào về kết quả này và những vấn đề cần tập trung xử lý trong quý IV?

Ông Nguyễn Xuân Lưu: Tăng trưởng quý III là tín hiệu tích cực, cho thấy kinh tế Thủ đô đang tăng tốc và nhiều giải pháp điều hành phát huy tác dụng. GRDP quý III tăng 10,02%, cao hơn mức 9,95% của cả nước; 9 tháng tăng 8,85%, cao hơn mức 7,92% cùng kỳ năm 2025.

Việc cụ thể hóa Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị, Luật Thủ đô năm 2026 và Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm tạo thêm cơ sở thể chế, không gian phát triển. Thành phố cũng tiếp tục phát huy lợi thế về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Tuy nhiên, một số lĩnh vực như xây dựng, công nghiệp, thương mại, xuất khẩu, thông tin và truyền thông, bất động sản, lưu trú, ăn uống chưa đạt mục tiêu theo kịch bản. Vốn đầu tư tư nhân và FDI thực hiện chưa tương xứng với nguồn lực huy động; đóng góp của khoa học, công nghệ và chuyển đổi số vào tăng trưởng chưa rõ nét. Áp lực lạm phát cũng là vấn đề cần lưu ý.

Vì vậy, quý IV không chỉ cần duy trì đà tăng trưởng mà quan trọng hơn là nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đất đai, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư và thị trường tiêu thụ, đưa nguồn lực nhanh chóng đi vào sản xuất, kinh doanh, tạo ra giá trị thực chất.

PV: Giải ngân đầu tư công đã đạt 97,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Thành phố sẽ làm gì để đẩy nhanh tiến độ các dự án, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và tháo gỡ các điểm nghẽn?

Ông Nguyễn Xuân Lưu: Đến ngày 11/10, giải ngân đầu tư công lũy kế đạt 117,4 nghìn tỷ đồng, bằng 97,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và 71% kế hoạch thành phố giao sau khi loại trừ khoản tiết kiệm 5%.

Thành phố đang triển khai 72 dự án trọng điểm, cấp bách với tổng mức đầu tư khoảng 230,4 nghìn tỷ đồng, gồm các tuyến đường vành đai, cầu qua sông Hồng, đường sắt đô thị, công trình chống ngập và dự án nhà ở xã hội. Đây là những công trình quan trọng đối với kết nối giao thông, mở rộng không gian phát triển và nâng cao sức cạnh tranh của Thủ đô.

Trong những tháng cuối năm, thành phố sẽ điều hành, điều chuyển vốn linh hoạt theo khả năng thực hiện của từng dự án; ưu tiên công trình có thể đẩy nhanh tiến độ, tạo khối lượng xây lắp và giá trị tăng thêm ngay trong năm 2026. Việc tạm ứng, nghiệm thu, thanh toán phải được kiểm soát chặt chẽ, đúng quy định và phù hợp với khối lượng thực tế.

Ông Nguyễn Xuân Lưu

Thành phố tập trung tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đất đai, giải phóng mặt bằng, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật. Từng dự án phải xác định rõ khó khăn, phương án xử lý, cơ quan chủ trì, cá nhân chịu trách nhiệm và thời hạn hoàn thành.

Cùng với đầu tư công, Hà Nội sẽ thúc đẩy các dự án ngoài ngân sách, khơi thông vốn tư nhân, khai thác hiệu quả quỹ đất gắn với phát triển hạ tầng. Các thủ tục quy hoạch, đất đai, đầu tư, xây dựng cần tập trung tháo gỡ cho những dự án có khả năng triển khai ngay; các thỏa thuận hợp tác phải được chuyển hóa thành vốn thực hiện, tiến độ cụ thể và sản phẩm thực tế.

Việc khai thác đất đai phải gắn với sử dụng hiệu quả, bảo đảm hạ tầng xã hội, bố trí quỹ đất cho sản xuất, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và cân đối giữa nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê với nhà ở thương mại.

Tinh thần xuyên suốt là tiến độ phải đi cùng chất lượng, hiệu quả và trách nhiệm. Kết quả không chỉ được đánh giá bằng số vốn giải ngân, mà còn bằng khối lượng công trình hoàn thành, khả năng khai thác và mức độ đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội.

Hà Nội đang tập trung đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm và hoàn thành các mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công trong quý IV/2026. Ảnh: Đức Thanh

PV: Quý IV là cao điểm tiêu dùng, thương mại và du lịch. Hà Nội sẽ khai thác dư địa này ra sao để hỗ trợ doanh nghiệp, mở rộng đầu ra và tạo động lực tăng trưởng mới?

Ông Nguyễn Xuân Lưu: Thành phố sẽ tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, nhất là các ngành có khả năng nâng sản lượng trong thời gian ngắn; chủ động nắm bắt khó khăn về nguyên liệu, tín dụng, logistics, thị trường và đơn hàng; đẩy mạnh kết nối cung cầu, xúc tiến thương mại và hỗ trợ mở rộng thị trường xuất khẩu. Những dự án công nghiệp đã có chủ trương và đủ điều kiện triển khai sẽ được đôn đốc tiến độ để sớm đưa vào hoạt động.

Kim ngạch xuất khẩu 9 tháng đạt 16,86 tỷ USD, tăng 9,3%; trong đó khu vực FDI tăng 17,9%, còn khu vực trong nước tăng 2,9%. Kết quả này cho thấy cần quan tâm hơn đến khả năng mở rộng thị trường, nâng sức cạnh tranh và tăng năng lực tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp trong nước.

Thu hút FDI phải gắn với chất lượng dự án, chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và liên kết với doanh nghiệp nội địa để nâng cao giá trị gia tăng cho nền kinh tế Thủ đô.

Đối với thị trường trong nước, thành phố sẽ triển khai các chương trình kích cầu, khuyến mại cuối năm, hội chợ, kết nối cung cầu và thương mại điện tử. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 15,6% trong 9 tháng là tín hiệu tích cực. Nhiệm vụ tiếp theo là duy trì đà tăng, bảo đảm nguồn cung hàng hóa thiết yếu, kiểm soát giá cả và hạn chế tăng giá bất hợp lý.

Với du lịch, thành phố cần chuyển từ tăng số lượng khách sang nâng cao giá trị chi tiêu, phát triển sản phẩm mới gắn với sự kiện văn hóa, thể thao, mở rộng kinh tế đêm, tăng thời gian lưu trú và mức chi tiêu của du khách.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trực tiếp đóng góp vào năng suất, chất lượng, hiệu quả sản xuất, kinh doanh. Hà Nội hiện có gần 2.800 tổ chức khoa học và công nghệ, 226 doanh nghiệp khoa học và công nghệ, hơn 1.000 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và gần 11.000 doanh nghiệp công nghệ số.

Tuy nhiên, đến ngày 6/10, giải ngân kinh phí khoa học, công nghệ và chuyển đổi số mới đạt 56% tổng dự toán khoảng 9.090 tỷ đồng. Thành phố cần đẩy nhanh triển khai, gắn kinh phí với nhiệm vụ và sản phẩm đầu ra cụ thể; phát huy vai trò Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, thúc đẩy tiến độ Khu Công nghệ cao sinh học Hà Nội, Khu Công viên công nghệ phần mềm và các dự án công nghiệp theo quy hoạch.

Thành phố xác định đổi mới mô hình tăng trưởng phải gắn với nâng cao năng suất, chất lượng nguồn nhân lực và hiệu quả sử dụng vốn. Theo đó, hỗ trợ kinh tế tư nhân cần giúp doanh nghiệp tiếp cận mặt bằng, nhân lực, công nghệ và thị trường; thu hút đầu tư phải hướng tới những dự án có khả năng tạo giá trị gia tăng cao, đóng góp ngân sách, tạo việc làm và tăng liên kết với nền kinh tế Thủ đô...

Chỉ số sản xuất công nghiệp của Hà Nội 9 tháng năm 2026 tăng 9% so với cùng kỳ, mức tăng cao trong 10 năm gần đây. Ảnh minh họa

PV: Theo kịch bản cập nhật, GRDP quý IV cần tăng 16,55% để hoàn thành mục tiêu cả năm. Thành phố sẽ tổ chức thực hiện và kiểm đếm kết quả như thế nào trước yêu cầu tăng trưởng rất cao này?

Ông Nguyễn Xuân Lưu: Thành phố kiên định thực hiện mục tiêu tăng trưởng cả năm 2026, không điều chỉnh giảm. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu, cần nhìn thẳng vào khó khăn, xác định đúng những động lực có thể tạo ra kết quả trong thời gian còn lại và tổ chức thực hiện với quyết tâm cao nhất.

Thành phố sẽ rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng theo từng ngành, dự án và doanh nghiệp trọng điểm; ưu tiên nguồn lực cho những nhiệm vụ có khả năng tạo thêm sản lượng, doanh thu, khối lượng xây dựng và giá trị tăng thêm trong quý IV. Chỉ tiêu phải được cụ thể hóa thành công việc, sản phẩm và thời hạn hoàn thành.

Cùng với đó, thành phố tăng cường kiểm tra, đôn đốc, thường xuyên cập nhật tiến độ, nhận diện nhiệm vụ chậm và xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm của từng cơ quan, chủ đầu tư. Những khó khăn vượt thẩm quyền phải được tổng hợp, báo cáo và đề xuất phương án xử lý kịp thời.

Trách nhiệm người đứng đầu phải gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ, được đánh giá thực chất thông qua các chỉ số KPI/OKR. Mỗi cơ quan, đơn vị, địa phương cần xác định rõ người phụ trách, đơn vị chủ trì, sản phẩm đầu ra, thời hạn hoàn thành và điều kiện bảo đảm thực hiện.

Thành phố cũng phát huy vai trò của chính quyền cơ sở. Với 126 xã, phường có điều kiện khác nhau, các địa phương phải chủ động rà soát dự án, tháo gỡ vướng mắc thuộc thẩm quyền, giải quyết kịp thời kiến nghị của người dân và doanh nghiệp. Việc thuộc thẩm quyền cấp xã phải được giải quyết tại cấp xã; vấn đề vượt thẩm quyền cần có đầu mối tiếp nhận, trả lời rõ ràng và có trách nhiệm.

Điều hành tăng trưởng phải gắn với xử lý các vấn đề dân sinh như ùn tắc giao thông, ngập úng, ô nhiễm môi trường, trật tự đô thị và an toàn thực phẩm; bảo đảm tiến độ các công trình khẩn cấp, thực hiện đầy đủ chính sách an sinh xã hội và nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân.

Về lâu dài, thành phố sẽ rà soát danh mục dự án, kiểm kê nguồn lực, đánh giá hiệu quả kinh tế, khả năng liên kết vùng, tác động dẫn dắt và yêu cầu bảo vệ môi trường. Việc thực hiện Luật Thủ đô năm 2026, các nghị quyết chiến lược và Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm cần được cụ thể hóa thành cơ chế, dự án và kết quả có thể kiểm chứng.

PV: Xin cảm ơn ông!