Nóng: Hôm nay 3/11, chip bảo mật “Make in Việt Nam” đầu tiên sẽ chính thức lộ diện

Hôm nay, lễ công bố ra mắt chip bảo mật VGC v1.0 và Nền tảng bán dẫn bảo mật sẽ diễn ra.

Theo Ban Cơ yếu Chính phủ, thực hiện định hướng tại Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Ban Cơ yếu Chính phủ đã phối hợp cùng Tập đoàn Công nghệ – Viễn thông Quân đội (Viettel) nghiên cứu, chế tạo thành công chip bảo mật VGC v1.0. Đây là kết quả của quá trình hợp tác, nghiên cứu, phát triển công nghệ, đánh dấu bước tiến trong làm chủ công nghệ bảo mật và bán dẫn, góp phần nâng cao năng lực tự chủ về công nghệ bảo mật của Việt Nam.

Trải qua hơn 80 năm xây dựng và phát triển, ngành Cơ yếu Việt Nam đã từng bước làm chủ công nghệ mật mã, với nhiều thuật toán mật mã phục vụ nhiệm vụ bảo vệ bí mật của Đảng, Nhà nước và Quân đội. Trước yêu cầu bảo vệ thông tin trong môi trường số, việc tích hợp thuật toán mật mã trực tiếp vào phần cứng xử lý dữ liệu trở thành một hướng phát triển quan trọng.

Chip bảo mật VGC v1.0 là kết quả cụ thể của hướng nghiên cứu này, với các khâu từ thuật toán, thiết kế đến kiểm thử đều do Việt Nam thực hiện. Sản phẩm đồng thời thể hiện kết quả cụ thể trong triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 3488-NQ/QUTW của Quân ủy Trung ương.

Sau 24 tháng nghiên cứu với sự tham gia của hơn 40 kỹ sư, chuyên gia, Việt Nam đã làm chủ nền tảng thiết kế chip bán dẫn bảo mật, với chip VGC v1.0 là sản phẩm mở đầu, đánh dấu bước tiến quan trọng trong năng lực tự chủ công nghệ mật mã và bán dẫn.

Trung tướng Vũ Ngọc Thiềm, Trưởng ban Ban Cơ yếu Chính phủ cho biết, một dấu ấn nổi bật của VGC v1.0 là thực hiện trực tiếp trên vi mạch thuật toán mã khối MKV – thuật toán do Ban Cơ yếu Chính phủ nghiên cứu, phát triển và đã được công bố thành Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN 14263:2024). Đây là quá trình đòi hỏi sự gắn kết giữa tri thức mật mã và chuyên môn vi mạch.

Dưới góc độ quản lý, giá trị lớn nhất của VGC v1.0 nằm ở việc định hình một quy trình phối hợp liên ngành chuẩn hóa và có tính kế thừa. Nhờ đó, sự phát triển của mỗi thế hệ chip tiếp theo sẽ được đặt trên một nền tảng vững chắc, không phải bắt đầu lại từ con số không.

Tuy nhiên, việc chế tạo thành công chip chưa đồng nghĩa với việc mọi thiết bị sử dụng chip đó mặc nhiên đáp ứng tất cả các cấp độ bảo mật. Mỗi sản phẩm ứng dụng cụ thể – như thiết bị lưu trữ bảo mật USB VGC – khi hướng tới mục tiêu bảo vệ bí mật nhà nước đều phải tiếp tục được hoàn thiện, thử nghiệm và kiểm định nghiêm ngặt theo đúng quy trình, tiêu chuẩn của ngành Cơ yếu. Sự tin cậy trong lĩnh vực mật mã luôn phải được bảo chứng bằng kết quả kiểm định thực tế.

Bên cạnh đó, trong một chuỗi cung ứng bán dẫn được phân công trên phạm vi toàn cầu (từ công cụ EDA, chế tạo wafer, vật liệu đến đóng gói, kiểm thử), lựa chọn thực tế và hiệu quả nhất hiện nay là tập trung làm chủ các lớp công nghệ cốt lõi gắn trực tiếp với an ninh quốc gia: thuật toán mật mã, kiến trúc bảo mật, thiết kế vi mạch, kiểm chứng độc lập và làm chủ sản phẩm đầu cuối. Đặt trong tương quan quốc tế, cần phải đánh giá thực chất năng lực ở từng công đoạn để tiếp tục hoàn thiện khâu bảo vệ phần cứng, kiểm định an toàn và thương mại hóa sản phẩm.

VGC v1.0 là một dấu mốc đáng trân trọng nhưng đây mới là bước khởi đầu. Một con chip đơn lẻ chưa thể khẳng định toàn bộ năng lực công nghệ của quốc gia. Nhưng ý nghĩa quan trọng hơn cả là nền tảng bán dẫn bảo mật phải không ngừng được bồi đắp, kiến thức và kinh nghiệm ngày càng dày dặn, đội ngũ kỹ sư ngày càng trưởng thành và có thêm nhiều dòng chip bảo mật tốt hơn, đáp ứng yêu cầu bảo vệ bí mật nhà nước đang đặt ra ngày càng cao và cấp bách.

Với vai trò là Cơ quan mật mã quốc gia, Ban Cơ yếu Chính phủ giữ vai trò nòng cốt trong nghiên cứu, phát triển và làm chủ các công nghệ mật mã chiến lược, đồng thời xác định các yêu cầu bảo mật phục vụ nhiệm vụ bảo vệ thông tin bí mật nhà nước. Việc tăng cường phối hợp giữa Ban Cơ yếu Chính phủ với Tập đoàn Viettel, các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ trong nước có ý nghĩa quan trọng trong việc kết nối năng lực mật mã với công nghệ thiết kế, chế tạo vi mạch, từng bước hình thành nền tảng công nghệ bán dẫn bảo mật trong nước.

Kết quả VGC v1.0 đã củng cố một niềm tin có cơ sở thực tiễn vững chắc là trí tuệ Việt Nam hoàn toàn có thể kết nối năng lực mật mã quốc gia với công nghệ thiết kế vi mạch hiện đại để tạo ra những giải pháp bảo mật của riêng mình. Xây dựng năng lực sẵn sàng thiết kế, kiểm chứng, sản xuất và duy trì các công nghệ bảo mật thiết yếu bất cứ khi nào Tổ quốc cần – từ một sản phẩm đến một nền tảng, từ làm chủ thuật toán đến làm chủ phần cứng – chính là con đường mà Ban Cơ yếu Chính phủ kiên định theo đuổi vì an ninh quốc gia và chủ quyền số Việt Nam.