Cơ chế quản lý tài chính mới đối với Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam

Xác định rõ các xung đột lợi ích có thể phát sinh khi thực hiện đầu tư

Nghị định số 145/2026/NĐ-CP quy định, Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX) và Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) thực hiện hoạt động đầu tư theo quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Doanh thu của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam bao gồm doanh thu từ hoạt động nghiệp vụ theo quy định của pháp luật… Ảnh minh họa

Ngoài việc tuân thủ quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp theo quy định ở trên, VNX và VSDC phải xác định rõ các xung đột lợi ích có thể phát sinh khi thực hiện đầu tư, biện pháp để kiểm soát xung đột lợi ích và báo cáo cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư xem xét, quyết định trước khi thực hiện hoạt động đầu tư.

Thẩm quyền quyết định đầu tư thực hiện theo quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, Điều lệ tổ chức và hoạt động của VNX, VSDC và quy định của pháp luật có liên quan.

Quy định về quản lý doanh thu

Nghị định số 145/2026/NĐ-CP nêu rõ, VNX quản lý doanh thu và thu nhập khác theo quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Doanh thu của VNX bao gồm: doanh thu từ hoạt động nghiệp vụ, hoạt động cung cấp dịch vụ; doanh thu và thu nhập từ hoạt động đầu tư vốn vào công ty con.

VSDC quản lý doanh thu và thu nhập khác theo quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Doanh thu của VSDC bao gồm doanh thu từ hoạt động nghiệp vụ; đăng ký chứng khoán, hủy đăng ký chứng khoán một phần, điều chỉnh thông tin số lượng chứng khoán đăng ký; lưu ký chứng khoán; chuyển khoản chứng khoán; vay, cho vay chứng khoán; thanh toán gốc, lãi, tiền mua lại công cụ nợ của Chính phủ, trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh, trái phiếu chính quyền địa phương.

Doanh thu của VSDC còn đến từ hoạt động bù trừ, thanh toán giao dịch chứng khoán; đăng ký biện pháp bảo đảm đối với chứng khoán đã đăng ký tại VSDC; lưu ký, thanh toán giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon; dịch vụ cung cấp thông tin; đầu tư vốn vào công ty con…

Ngoài doanh thu hoạt động tài chính và thu nhập khác theo quy định của pháp luật, VSDC được hạch toán vào doanh thu hoạt động tài chính đối với lãi tiền gửi phát sinh từ hoạt động thanh toán hộ cổ tức, gốc, lãi, tiền mua lại công cụ nợ của Chính phủ, trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh, trái phiếu chính quyền địa phương, các chứng khoán khác và thực hiện quyền mua chứng khoán.

Quy định về quản lý chi phí

Theo Nghị định số 145/2026/NĐ-CP, VNX và VSDC quản lý chi phí theo quy định của pháp luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, pháp luật về thuế và quy định của pháp luật khác có liên quan.

VSDC được tính vào chi phí khi xác định thu nhập chịu thuế đối với một số khoản chi phí đặc thù như: chi trích lập Quỹ phòng ngừa rủi ro nghiệp vụ theo quy định của pháp luật chứng khoán; chi phí chuyển công ty con của VNX đối với hoạt động giao dịch chuyển quyền sở hữu chứng khoán không qua hệ thống giao dịch chứng khoán.

Ngoài ra, Nghị định quy định, VNX và VSDC thực hiện đánh giá, xếp loại doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về đánh giá, xếp loại doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ./.