“Hội meo meo” đổ bộ quán cà phê – nam châm hút khách hay nỗi ám ảnh khiến khách hàng không dám quay lại?

Một bên chỉ muốn có một góc yên tĩnh để nhâm nhi ly cà phê, gặp gỡ bạn bè hoặc tranh thủ làm việc. Một bên lại xem quán cà phê như một phim trường thu nhỏ, nơi mọi góc đẹp đều đáng để dừng lại, lên đồ và bấm máy.

Hai nhu cầu tưởng chừng chẳng liên quan lại đang phải chia nhau cùng một không gian, cùng một khung giờ và đó chính là lúc mọi chuyện bắt đầu trở nên phức tạp… 

Nhóm khách hàng hay xem quán cà phê là phim trường này thường rất dễ nhận diện. Họ hiếm khi xuất hiện tay không mà luôn mang theo túi đồ lỉnh kỉnh gồm nhiều bộ trang phục, phụ kiện, đôi khi có cả đèn hắt sáng hay chân máy ảnh mini. Một buổi “tác nghiệp” điển hình của họ có thể kéo dài từ vài chục phút đến vài giờ đồng hồ. Họ liên tục thay đồ, di chuyển qua nhiều góc trong quán để quay clip và chụp ảnh. Trong khi đó, phần đồ uống được gọi ra gần như chỉ mang tính hình thức dùng để giữ chỗ và hợp thức hóa việc ngồi lại chứ hiếm khi được thưởng thức trọn vẹn.

Chính từ những hành vi tác nghiệp chiếm dụng không gian kể trên, mạng xã hội gần đây bắt đầu rộ lên cụm từ “hội meo meo”. Nghe quen quá nhỉ? Đây vốn không phải là một khái niệm chính thức hay một cộng đồng có tổ chức mà đơn thuần là một cách gọi vui mang tính châm biếm mà cư dân mạng đặt ra để gọi chung tệp khách hàng đi cà phê chỉ để sống ảo, sau khi hàng loạt hình ảnh và clip ghi lại tình trạng này được lan truyền rộng rãi.

Sự ồn ào và choáng ngợp của nhóm khách này vô tình tạo ra một bức tranh đối lập với tệp khách hàng đi uống cà phê thực sự. Những người khách này mang một nhu cầu vô cùng giản dị như mang laptop ra quán chạy deadline, những người trẻ cần một góc yên tĩnh đọc sách cuối tuần, hoặc đơn giản là một nhóm bạn lâu ngày gặp lại muốn tìm không gian dễ chịu để hàn huyên tâm sự.

Với họ, đến quán cà phê không chỉ vì một ly nước mà là mua bầu không khí, mua sự thư giãn và âm nhạc êm dịu. Thế nhưng, trải nghiệm mua bình yên ấy giờ đây lại liên tục bị xâm phạm. Sự tĩnh lặng bị phá vỡ bởi những tiếng hô hào tạo dáng, những pha đánh đèn flash chớp nháy liên hồi và cảnh tượng người người chen chúc lượn lờ ngay trước mặt.

Thế là họ bỏ tiền để mua sự thư giãn nhưng cuối cùng lại mang về sự bực mình và ngột ngạt, lại còn chả thưởng thức được nước uống của quán tẹo nào.

Từ tiểu cảnh hoa đến lối đi chung đều là studio chụp ảnh

Tại nhiều quán cà phê được giới trẻ TP.HCM tìm đến để chụp ảnh, một số điểm chưa có quy định rõ ràng đang ghi nhận tình trạng khách chụp ảnh với trang phục khá táo bạo, tạo dáng ở nhiều vị trí trong quán.

Chuyện khách lên đồ táo bạo, tạo dáng khắp nơi trong quán đã không còn xa lạ. Đôi khi, những góc bé tí chỉ vừa lọt một người cũng được tận dụng triệt để. Biển “không rút hoa” treo lên cho có, chứ thực tế hoa trong tiểu cảnh vẫn đều đặn bị “mượn” ra làm phụ kiện cầm tay, chụp xong thì cắm lại. Hên thì còn nguyên, xui thì gãy cành lệch dáng, có khi bị bỏ quên luôn trên ghế. Kết quả là sau một ngày phục vụ nhiệt tình, tiểu cảnh vốn được chăm chút từng cành lại trông như vừa trải qua một trận gió lớn.

Không những thế, cầu thang, cửa ra vào chỗ nào có ánh sáng đẹp là y như rằng có người đứng “làm dáng”. Giờ cao điểm, một nhóm 3-4 người ngăn kín lối đi để canh góc, chỉnh dáng, ngắm lại ảnh có khi mất 5-10 phút mỗi lượt, khách khác chỉ còn nước đứng chờ hoặc lách qua cho lẹ.

Chưa kể đằng sau những khung hình sống ảo lung linh ấy là nỗi ám ảnh dọn dẹp của nhân viên phục vụ. Bãi chiến trường để lại không chỉ là ly đồ uống bị bỏ mủn đá mà còn là giấy lau son phấn vứt vương vãi, sàn nhà xước xát vì bàn ghế bị lôi kéo và những tiểu cảnh bị giẫm đạp tơi tả. Nhân viên vừa phải dạ vâng vừa phải thu dọn những đống tàn cuộc lộn xộn này.

Chỉ cần 1 ly nước 60.000 đồng là đã có một buổi chụp kéo dài gần… 3 tiếng

Tại Hà Nội, ghi nhận tại một quán cà phê cho thấy hoạt động chụp ảnh không giới hạn ở một góc cố định mà trải rộng khắp không gian quán: từ bàn nước, hành lang, cầu thang, đến ban công và khu vực cửa ra vào và gần như mọi vị trí có ánh sáng tốt đều được tận dụng trong ngày.

Một nhóm khách được ghi nhận bắt đầu chụp ảnh từ khoảng 10h30 sáng và kéo dài đến sau 13h tổng cộng gần 3 tiếng đồng hồ. Trong suốt thời gian đó, nhóm này mang theo 4-5 bộ trang phục khác nhau để lần lượt thay đổi, di chuyển qua nhiều góc trong quán để quay chụp liên tục. Xuyên suốt buổi, chỉ có một ly nước duy nhất được gọi, phần lớn thời gian còn nguyên trên bàn, đóng vai trò như một điều kiện tối thiểu để được ngồi lại chứ không phải nhu cầu thực sự được sử dụng.

Một số khách ngồi gần cho biết họ phải hạn chế di chuyển hoặc chọn ngồi cố định một chỗ suốt buổi để tránh vô tình lọt vào khung hình của nhóm khách khác, điều gần như không thể tránh khỏi trong một không gian không quá rộng. Những vị trí có góc đẹp, ánh sáng tốt cũng thường được “đặt gạch” từ sớm bằng đồ cá nhân đặt sẵn, khiến khách đến sau dù có nhu cầu ngồi lâu hơn để làm việc cũng khó tìm được chỗ vừa ý. Còn bàn ghế trong lúc này cũng được tận dụng làm nơi để đồ: túi xách, hộp trang điểm, gương cầm tay, phụ kiện tóc bày ra kín một góc bàn trong lúc chờ đến lượt lên hình.

Còn ở một điểm check-in khác cũng hot không kém, “công đoạn” chụp ảnh thật ra bắt đầu từ rất lâu trước khi máy ảnh bấm phát nào. Nhiều bạn nữ tranh thủ ngồi ngay trong quán để làm tóc, trang điểm, thử đồ, xong xuôi mới tà tà ra khu ngoài trời trước khi vào vai. Đổi dáng, đổi góc liên tục, người đi đường đôi khi phải né sang một bên để khỏi lỡ “xuất hiện” trong khung hình của người lạ.

“Không dám ngẩng đầu vì sợ dính vào ảnh”

Không ít khách hàng tại quán e ngại về tình trạng này. Bạn A.T (ngụ tại phường Phú Nhuận) chia sẻ: “Mình ngại ra những quán “hot hit” kiểu này vào cuối tuần vì phiền quá, đang ngồi làm việc bình thường, ngẩng đầu lên đã thấy một nhóm đứng sát ngay trước mặt để “thả dáng”, đành phải cúi xuống ngồi im chờ qua lượt nên thôi mình sẽ chọn những quán thuần làm việc hay những quán không có không gian đẹp để chụp ảnh vậy”.

Cũng có vị khách khách chia sẻ về việc từng bị ngỏ ý mượn chỗ ngồi vài phút chỉ vì góc bàn của mình “lên hình đẹp”. Câu chuyện nghe tưởng đùa mà lại là thật được chia sẻ từ A.N (ngụ tại phường Ba Đình): “Mình cũng là tệp thích chụp ảnh nhưng cũng vừa phải thôi, mình sợ làm phiền người khác. Vậy mà có hôm mình ngồi ở một góc khá đẹp ở quán cà phê khá hot thì có nhóm bạn đến hỏi mình có thể mượn chỗ một xíu để chụp nốt các góc, lúc đó mình hơi bất ngờ nhưng vẫn đồng ý vì cũng không biết phải làm sao. Mình đứng ra khỏi bàn và chờ cho các bạn ấy chụp ảnh”.

Sự phiền toái chưa dừng lại ở đó. Các khách hàng tại quán còn cho biết thêm tình cảnh phải đứng xếp hàng chờ nhà vệ sinh lâu hơn bình thường vì không gian này cũng kiêm luôn chức năng phòng thay đồ bất đắc dĩ của một vài vị khách đang giữa buổi “sản xuất nội dung”.

Chính sự ngột ngạt này đã đẩy nhiều khách hàng chuyển hướng ủng hộ những quán xá có quy định khắt khe hơn. Bạn N.Q (27 tuổi, đến từ Đồng Tháp) bày tỏ quan điểm: ” Bây giờ tiêu chí chọn quán của mình rất rõ ràng, mình sẵn sàng trả giá nước cao hơn một chút để mua sự yên tĩnh. Việc các quán xá mạnh tay hạn chế bớt tệp khách lộn xộn này là mình ủng hộ hai tay”.

Điểm chung trong hầu hết những lời than phiền này không nằm ở việc chụp ảnh ai đi cà phê chẳng thích lưu vài tấm hình đẹp mà nằm ở tần suất cũng như mức độ chiếm dụng. Nhưng khi một góc bàn bị trưng dụng quá lâu, một lối đi bị chặn quá nhiều lần, một buổi cà phê vốn định ngồi chill lại biến thành một buổi thi đấu bóng né khi liên tục phải né qua né lại để không xuất hiện trong khung hình của người lạ.

Vui thì vui, nhưng chủ quán mới là người “đau khổ” nhất

Đây không còn là chuyện lẻ tẻ ở một vài quán, mà đang lan ra khắp các quán theo mô hình “chụp ảnh đẹp” ở cả hai thành phố, nơi nhu cầu sống ảo của một bên va chạm với nhu cầu ngồi chill, làm việc của bên còn lại.

Với chủ quán, đây đúng nghĩa là bài toán khó nhằn mà họ đang phải giải từng ngày.

Không gian đẹp vốn là “nam châm” hút khách, kéo theo hiệu ứng lan truyền trên mạng xã hội miễn phí, khỏi tốn tiền quảng cáo. Nhưng đổi lại, khi một bàn bị “chiếm sóng” hàng giờ chỉ để chụp ảnh, tốc độ quay vòng bàn là thứ sống còn với quán cà phê lại tụt không phanh. Mà doanh thu từ một lượt khách “chụp là chính” thì thường chẳng nhỉnh hơn, có khi còn thua xa một lượt khách bình thường gọi vài ly ngồi tám chuyện.

Cũng có nhiều quán nhận ra rằng việc biến đứa con tinh thần của mình thành một phim trường hào nhoáng chỉ mang lại những giá trị ảo. Cái mà một người làm cà phê chân chính khao khát không phải là hàng ngàn lượt check in trên mạng. Thứ họ muốn là khoảnh khắc khách hàng bưng ly nước lên nhấp một ngụm, gật gù tận hưởng hương vị khi đá chưa kịp tan và lớp bọt kem còn nguyên vẹn. Họ muốn từng bản nhạc được lắng nghe, từng góc kiến trúc được cảm nhận bằng sự thư thái chứ không phải qua lăng kính của chiếc điện thoại.

Chính vì khát khao này, nhiều thương hiệu đã có những bước đi ngăn chặn việc chụp ảnh check-in vô tội vạ.

Không ít quán đã bắt đầu ra “luật riêng”: giới hạn giờ chụp cho mỗi lượt khách, thu thêm phí nếu mang đèn, tripod, phông nền chuyên dụng, hoặc dựng hẳn một góc riêng để “sống ảo” tách biệt khỏi khu ngồi uống nước. Cách này giúp quán vừa giữ được khách mê chụp ảnh, vừa không làm phiền khách chỉ muốn yên tĩnh nhâm nhi.

Dù vậy, một số ý kiến phản bác lại chỉ ra rủi ro của việc siết quy định quá đà. Nếu cấm cản đủ đường, những quán chuyên sống ảo sẽ dễ mất đi lợi thế cạnh tranh, vì lý do lớn nhất kéo khách bước qua cửa chính là sự thoải mái bung xõa chụp ảnh mà không bị gò bó.

Suy cho cùng chụp ảnh khi đi cà phê hoàn toàn không có gì sai. Bất kỳ ai khi bước vào một không gian được đầu tư đẹp mắt cũng đều có tâm lý muốn giơ điện thoại lên lưu lại vài tấm hình làm kỷ niệm. Vấn đề chỉ thực sự nảy sinh khi niềm vui nhỏ bé ấy bị biến tướng thành những cuộc tác nghiệp kéo dài quá đà lặp đi lặp lại, vô tư chiếm dụng toàn bộ không gian chung của người khác.

Ranh giới giữa sự tận hưởng cá nhân và sự làm phiền cộng đồng lúc này mỏng manh đến mức rất khó để phân định rõ ràng. Chính vì thế sự xuất hiện của những bộ luật riêng từ các quán cà phê hiện nay không hẳn là động thái quay lưng với khách hàng đôi khi là một sự nắn chỉnh cần thiết của thị trường. Một không gian chung chỉ thực sự trọn vẹn và bền vững khi nhu cầu có được những bức ảnh đẹp không lấn át đi quyền được ngồi nhâm nhi yên tĩnh để ai bước vào quán cũng có một góc thoải mái cho riêng mình.