Lãi suất đầu vào lên mặt bằng mới, ngân hàng trước áp lực chi phí vốn và nợ xấu

Đánh giá triển vọng ngành ngân hàng giai đoạn 2026 – 2027 trong báo cáo mới phát hành, Công ty TNHH Chứng khoán Shinhan Việt Nam (Chứng khoán Shinhan) dự báo lợi nhuận trước thuế ngành ngân hàng tăng lần lượt 17% và 16%.

Dự báo này được Chứng khoán Shinhan giả định tăng trưởng tín dụng đạt 15% trong giai đoạn 2026 – 2027, trong khi biên lãi ròng (NIM) duy trì ổn định quanh mức 3,15%. Theo kịch bản thận trọng, tỷ lệ nợ xấu có thể quay trở lại xu hướng tăng trong năm 2027 khi mặt bằng lãi suất tăng trở lại. Trên cơ sở đó, lợi nhuận trước thuế của nhóm ngân hàng niêm yết trên HOSE được dự báo tăng khoảng 17% trong năm 2026 và tiếp tục tăng 16% trong năm 2027.

Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, lãi suất tiền gửi tăng vào những tháng cuối năm 2025 và đầu năm 2026, kỳ hạn 6 – 12 tháng tăng 120 điểm cơ bản tính tới cuối tháng 3/2026.

Quan sát của Chứng khoán Shinhan cho thấy, các ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân trong cùng giai đoạn tăng mạnh 200 điểm cơ bản, các ngân hàng thương mại cổ phần nhà nước tăng khoảng 100 điểm cơ bản, dựa trên lãi suất công bố online trên website ngân hàng, số liệu thực tế có thể cao hơn số công bố online.

Sau cuộc họp với Ngân hàng Nhà nước, mức lãi suất kỳ hạn 12 tháng tại các ngân hàng đã giảm nhẹ khoảng 0,5% từ mức đỉnh. Tuy vậy, nhiều lãnh đạo ngân hàng cho biết dư địa giảm thêm không còn nhiều cho phần còn lại của năm 2026.

Theo ghi nhận của Chứng khoán Shinhan, tăng trưởng tiền gửi có sự phân hóa đáng kể, các ngân hàng có kế hoạch tăng trưởng cho vay cao như VPBank hay HDBank đã đẩy mạnh hoạt động huy động tiền gửi với nhiều gói lãi suất ưu đãi, qua đó, giúp tăng trưởng huy động mạnh mẽ trong quý I/2026.

Còn các ngân hàng thương mại cổ phần nhà nước với mặt bằng lãi suất tiền gửi duy trì ở mức thấp so với mặt bằng chung, có mức huy động thấp hơn trung bình ngành, qua đó, đẩy gây áp lực lên tỷ lệ LDR (tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi) của các ngân hàng này vào cuối quý I/2026.

Bên cạnh đó, lãi suất phát hành trái phiếu của ngân hàng được nâng lên mặt bằng mới. Các đợt phát hành vào cuối quý III/2025 được ghi nhận quanh mức 6% thì các đợt phát hành trong tháng 4/2026 của ngân hàng hiện đã tăng lên quanh mức 8 – 9%.

Huy động giấy tờ có giá tiếp tục được đẩy mạnh tại phần lớn các ngân hàng, tổng quan cả ngành tăng trưởng 10,54% so với cuối năm 2025.

“BIDV, ACB, VPBank, HDBank, NamABank hay SeABank là các ngân hàng có mức huy động giấy tờ có giá mạnh hơn trung bình toàn ngành” – Chứng khoán Shinhan chỉ rõ.

Ngoài ra, lãi suất liên ngân hàng sau giai đoạn biến động mạnh vào những phiên trước Tết do tính mùa vụ đã ổn định trở lại và giao dịch quanh vùng 5 – 6% trong tháng 4 – 5/2026. Tuy nhiên, thị trường vẫn xuất hiện những biến động bất ngờ khi lãi suất có thời điểm tăng vọt lên khoảng 11% vào đầu tháng 6/2026.

Theo Chứng khoán Shinhan, chi phí vốn tăng đã nhanh chóng phản ánh vào báo cáo tài chính của các ngân hàng, trong khi đó, lãi suất cho vay đầu ra chưa tăng tương ứng. Xu hướng này nhìn chung gây áp lực lên biên lãi ròng (NIM) của nhiều ngân hàng trong quý I/2026.

Chia sẻ tại các cuộc họp nhà đầu tư, ban lãnh đạo tại hầu hết ngân hàng đều nhận định NIM sẽ tiếp tục gặp áp lực trong năm 2026 và dự báo NIM có thể giảm nhẹ.

“Với mặt bằng lãi suất tăng, các ngân hàng sẽ càng phải cạnh tranh nhau trong phần còn lại của năm, đặc biệt là các ngân hàng có mức tăng trưởng huy động tiền gửi âm trong quý I/2026” – nhóm phân tích Chứng khoán Shinhan nhận định./.