Sửa Thông tư số 58/2021/TT-BTC, mở đường cho hợp đồng quyền chọn chỉ số

Nâng cấp thị trường phái sinh đón dòng vốn sau nâng hạng

Chia sẻ trong phiên thảo luận tại Hội thảo “Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn” do Báo Tài chính – Đầu tư tổ chức ngày 15/7, ông Trịnh Hoài Giang – Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HSC) cho biết, sau thông tin tích cực về nâng hạng, nhiều tổ chức nước ngoài đã đến tìm hiểu thị trường Việt Nam. Theo ông, một trong những nội dung được quan tâm đặc biệt là khả năng giao dịch và phòng vệ rủi ro trên thị trường chứng khoán phái sinh.

Ông Trịnh Hoài Giang – Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HSC).

Sau gần một thập kỷ thị trường chứng khoán phái sinh Việt Nam đi vào hoạt động, để các định chế tài chính quốc tế có thể tham gia với quy mô lớn, yêu cầu không chỉ dừng ở sản phẩm. Các nhà đầu tư còn xem xét khả năng kết nối hệ thống, chất lượng dữ liệu, mẫu hợp đồng, cơ chế thanh toán, tham số ký quỹ và năng lực quản trị rủi ro. Trong đó, tốc độ xử lý lệnh, tính ổn định và khả năng quản trị rủi ro hệ thống là yếu tố quan trọng.

Theo Tổng Giám đốc HSC, dòng tiền sẽ thu hút dòng tiền. Khi thị trường phái sinh sôi động hơn, thị trường cơ sở cũng sẽ có khả năng đàn hồi tốt hơn, bởi nhà đầu tư có thêm công cụ phòng vệ rủi ro. Cùng đó, để thu hút các dòng vốn lớn, thị trường cần tạo được độ sâu đủ lớn. Bởi theo ông, tàu lớn muốn vào thì luồng lạch phải sâu. “Chúng ta phải tăng cường độ sâu của thị trường bằng cách cải thiện đồng bộ tất cả các yếu tố” – ông cho hay.

Kỳ vọng sớm thêm sản phẩm quyền chọn chỉ số

Đối với thị trường phái sinh, ông cho rằng nên lựa chọn những sản phẩm có tiềm năng nhất để tập trung nguồn lực, thay vì phát triển quá nhiều chỉ số và sản phẩm cùng lúc.

Cùng với năng lực xử lý giao dịch, chiều sâu sản phẩm là điều kiện cần thiết để thị trường chứng khoán Việt Nam cạnh tranh trong khu vực. Các sản phẩm hiện tại gồm hợp đồng tương lai chỉ số và hợp đồng tương lai trái phiếu chính phủ đã tạo thêm công cụ đầu tư và phòng vệ, nhưng chưa hình thành được một hệ sinh thái đủ rộng cho các chiến lược quản trị danh mục phức tạp của nhà đầu tư tổ chức.

Theo ông Giang, Việt Nam cần nghiên cứu bổ sung hợp đồng quyền chọn trên chỉ số cổ phiếu (stock index options). Việc bổ sung sản phẩm quyền chọn này theo ông Giang sẽ có thể thị trường phái sinh của Việt Nam “lên một tầm cao mới”.

Các diễn giả tại phiên tham luận với chủ đề “Tái cấu trúc hệ thống dẫn vốn – Mở khóa nguồn lực cho kỷ nguyên tăng trưởng mới”. Ảnh: Đức Thanh

Chia sẻ thêm về nội dung trên tại hội thảo, ông Bùi Hoàng Hải – Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, cơ quan quản lý đang sửa đổi Thông tư số 58/2021/TT-BTC hướng dẫn về chứng khoán phái sinh và thị trường chứng khoán phái sinh.

Theo định hướng, thị trường sẽ tiến tới phát triển hợp đồng quyền chọn dựa trên chỉ số. Thông tư sửa đổi dự kiến hoàn tất trong năm 2026 và có hiệu lực trong năm 2027. Tuy nhiên, ông Hải cũng cho biết, việc sửa đổi thông tư mới là bước đầu. Để sản phẩm được giao dịch thực tế, các đơn vị liên quan còn cần xây dựng quy chế vận hành, thiết kế hợp đồng, xác định phương pháp định giá, cơ chế ký quỹ, quy trình thanh toán… Hệ thống công nghệ cũng cần được kiểm thử để xử lý đặc thù của sản phẩm quyền chọn.

Hợp đồng quyền chọn chỉ số, nếu được thiết kế phù hợp và đi cùng hạ tầng đủ mạnh, có thể trở thành bước nâng cấp đáng kể. Sản phẩm không chỉ bổ sung công cụ phòng vệ, mà còn giúp các quỹ đầu tư, công ty bảo hiểm và nhà đầu tư trong nước quản trị danh mục hiệu quả hơn. Qua đó, thị trường phái sinh sẽ thực sự đóng vai trò hỗ trợ thị trường cơ sở phát triển mạnh mẽ hơn./.