Thanh khoản cải thiện, áp lực huy động vốn giảm dần

Theo phân tích mới nhất từ Chứng khoán HSC, mặt bằng lãi suất huy động nhìn chung đã ổn định trong những tháng gần đây. Tuy nhiên, một xu hướng ngày càng rõ nét là nhiều ngân hàng áp dụng mức lãi suất tiền gửi trực tuyến cao hơn lãi suất gửi tại quầy, đồng thời triển khai các chương trình ưu đãi dành cho khách hàng gửi tiết kiệm online. Điều này cho thấy nhu cầu huy động vốn trong hệ thống ngân hàng vẫn ở mức cao và áp lực tăng chi phí vốn chưa hoàn toàn chấm dứt.

Nhận định về diễn biến này, ông Tyler Nguyễn Mạnh Dũng – Giám đốc Cấp cao Nghiên cứu Chiến lược Thị trường tại HSC cho biết, thanh khoản trong hệ thống ngân hàng đã phần nào thắt chặt hơn trong những tháng gần đây khi tín dụng tăng nhanh hơn huy động vốn. Điều này khiến tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) tăng lên gần 115%, qua đó tạo thêm áp lực đối với chi phí vốn của các ngân hàng.

So sánh lãi suất tiền gửi kỳ hạn 6 tháng giữa kênh trực tuyến và tại quầy của một số ngân hàng.

Tuy nhiên, theo ông Dũng, áp lực này có thể giảm dần trong nửa cuối năm 2026 khi các nhà hoạch định chính sách tiếp tục ưu tiên mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và duy trì thanh khoản cho hệ thống. Thực tế, các số liệu mới nhất cho thấy dòng tiền gửi vẫn đang tiếp tục chảy vào ngân hàng.

Đến cuối quý I/2026, tiền gửi dân cư đã đạt mức kỷ lục 10,56 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 405 tỷ USD, tăng 2,2% so với cuối năm 2025. Riêng trong ba tháng đầu năm, người dân đã gửi thêm khoảng 200.000 tỷ đồng vào hệ thống ngân hàng. So với cùng kỳ năm trước, tổng tiền gửi bán lẻ tăng hơn 3 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 115 tỷ USD.

Theo ông Dũng, đà tăng của tiền gửi cho thấy thanh khoản đang dần cải thiện bất chấp những áp lực ngắn hạn. Trong bối cảnh lạm phát vẫn được kiểm soát và Chính phủ tiếp tục ưu tiên mục tiêu tăng trưởng, Ngân hàng Nhà nước được kỳ vọng sẽ duy trì định hướng điều hành hỗ trợ nền kinh tế, đồng thời chủ động điều tiết thanh khoản thông qua các công cụ phù hợp.

Diễn biến của lãi suất cũng có ý nghĩa quan trọng đối với thị trường chứng khoán. Hiện nay, với mức P/E dự phóng khoảng 12 lần, suất sinh lời của thị trường chứng khoán vào khoảng 8,33%, không chênh lệch nhiều so với lãi suất tiền gửi cố định ở mức 8%.

Chuyên gia từ HSC đánh giá, mức chênh lệch này là khá hẹp nếu so với rủi ro mà nhà đầu tư phải chấp nhận khi nắm giữ cổ phiếu. Thông thường, cổ phiếu cần mang lại mức sinh lời cao hơn đáng kể so với các kênh đầu tư có độ an toàn cao. Vì vậy, nếu lợi nhuận doanh nghiệp không tăng đủ mạnh để kéo mặt bằng định giá xuống mức hấp dẫn hơn, diễn biến của lãi suất sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng đối với thị trường chứng khoán.

Quá trình điều chỉnh để đưa mặt bằng lãi suất và định giá cổ phiếu về trạng thái cân bằng hơn có thể diễn ra trong giai đoạn từ cuối quý III đến quý IV năm nay. Quan trọng hơn, những tín hiệu cho thấy lãi suất trong nước có thể đang tiến gần đỉnh của chu kỳ sẽ góp phần cải thiện tâm lý nhà đầu tư, đồng thời tạo môi trường thuận lợi hơn cho các tài sản rủi ro trong thời gian tới.