Thanh khoản hạ nhiệt, thị trường bước vào giai đoạn tích lũy

Dòng tiền chững lại sau khi VN-Index lập đỉnh

Thị trường chứng khoán Việt Nam khép lại tháng 5/2026 với trạng thái giằng co mạnh sau khi vừa trải qua giai đoạn tăng trưởng ấn tượng. Tuy nhiên, áp lực chốt lời nhanh chóng xuất hiện khi chỉ số tiến vào vùng giá cao, kéo VN-Index quay đầu điều chỉnh và lùi về kiểm định vùng hỗ trợ 1.830 điểm.

Điều đáng chú ý là quá trình điều chỉnh diễn ra trong bối cảnh thanh khoản suy giảm đáng kể. Giá trị giao dịch bình quân trên sàn chỉ duy trì quanh ngưỡng 20.000 tỷ đồng/phiên, thấp hơn nhiều so với kỳ vọng. Thông thường, việc thanh khoản sụt giảm khi thị trường điều chỉnh thường được xem là tín hiệu tích cực bởi áp lực bán không quá mạnh. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, diễn biến này còn phản ánh sự thận trọng ngày càng gia tăng của giới đầu tư. Sau nhiều lần tiếp cận vùng đỉnh lịch sử nhưng chưa thể duy trì đà tăng bền vững, nhà đầu tư đã hạn chế giải ngân mới và chuyển sang trạng thái quan sát.

Sau nhịp tăng mạnh thị trường có dấu hiệu hạ nhiệt. Ảnh: Đức Thanh

Theo các chuyên gia phân tích, thị trường hiện chưa xuất hiện một câu chuyện đủ mạnh để thu hút dòng tiền lan tỏa như giai đoạn đầu năm. Trong khi nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn vẫn đóng vai trò dẫn dắt, phần lớn các nhóm ngành còn lại giao dịch khá phân hóa. Điều này khiến dòng tiền ngắn hạn trở nên dè dặt hơn, đặc biệt khi nhiều cổ phiếu đã tăng đáng kể trong thời gian qua.

Không chỉ nhà đầu tư trong nước, dòng vốn ngoại cũng đang phát đi tín hiệu thận trọng. Thống kê cho thấy, trong suốt tháng 5, nhà đầu tư nước ngoài chỉ có duy nhất một phiên mua ròng, trong khi tổng giá trị bán ròng lên tới hơn 19.300 tỷ đồng, tăng trên 38% so với tháng trước. Lũy kế từ đầu năm đến nay, giá trị bán ròng đã đạt khoảng 60.000 tỷ đồng. Áp lực rút vốn này là một trong những nguyên nhân chính khiến thị trường thiếu động lực để duy trì đà tăng. Tuy rằng, đây không phải câu chuyện riêng của Việt Nam mà phản ánh xu hướng dịch chuyển dòng vốn toàn cầu.

Lý giải nguyên nhân thanh khoản sụt giảm, ông Huỳnh Anh Huy – Giám đốc Phân tích ngành, Công ty cổ phần Chứng khoán Kafi cho rằng, cả nhà đầu tư trong nước và nước ngoài đều đang duy trì tâm lý thận trọng.

Đối với khối ngoại, áp lực tỷ giá cùng mặt bằng lợi suất trái phiếu quốc tế duy trì ở mức cao khiến dòng vốn chưa sẵn sàng quay trở lại các thị trường mới nổi. Trong khi đó, tại thị trường trong nước, nhà đầu tư cũng không còn tâm lý mua đuổi như giai đoạn trước mà ưu tiên chờ đợi các tín hiệu xác nhận xu hướng.

Động lực trung hạn vẫn được duy trì

Mặc dù thanh khoản giảm và thị trường đang trong trạng thái tích lũy, nhiều chuyên gia vẫn duy trì quan điểm tích cực về triển vọng của chứng khoán Việt Nam trong phần còn lại của năm 2026.

Theo ông Nguyễn Minh Hoàng – Giám đốc phòng Phân tích Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS), thị trường đã phục hồi khoảng 21,1% từ mức đáy thiết lập cuối tháng 3. Tuy nhiên, mức tăng này chủ yếu được dẫn dắt bởi nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn. Nhóm VN30 hiện chiếm tới 56,5% giá trị giao dịch toàn thị trường, tập trung ở các doanh nghiệp đầu ngành như VIC, VHM, HPG và FPT. Đây đều là những doanh nghiệp được hưởng lợi trực tiếp từ các chính sách hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và tháo gỡ khó khăn cho khu vực doanh nghiệp.

Ông Hoàng cho rằng, trong thời gian tới, thị trường tiếp tục được hỗ trợ bởi nhiều động lực quan trọng. Đáng chú ý là mục tiêu tăng trưởng tín dụng 15% trong năm 2026, tương đương khoảng 2,76 triệu tỷ đồng vốn mới được đưa vào nền kinh tế. Cùng với đó là kế hoạch giải ngân đầu tư công trên 1 triệu tỷ đồng và kỳ vọng thu hút từ 5 – 6 tỷ USD vốn ngoại khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng.

Trong khi đó, bà Đỗ Hồng Vân – Trưởng phòng Phân tích dữ liệu Công ty cổ phần FiinGroup cho rằng, chất lượng tăng trưởng lợi nhuận sẽ là yếu tố quyết định khả năng hút vốn của từng nhóm cổ phiếu trong giai đoạn tới. Lợi nhuận toàn thị trường quý I/2026 tăng 38,4% so với cùng kỳ nhưng chủ yếu tập trung ở một số doanh nghiệp quy mô lớn. Trong khi đó, tốc độ tăng trưởng lợi nhuận cả năm được dự báo chỉ khoảng 14,1%, đồng nghĩa cơ hội đầu tư sẽ mang tính chọn lọc cao hơn.

Theo đánh giá của các chuyên gia, thay vì kỳ vọng vào một nhịp tăng đồng loạt của toàn thị trường, dòng tiền nhiều khả năng sẽ tiếp tục tập trung vào các doanh nghiệp có câu chuyện tăng trưởng riêng như tái cấu trúc, tăng vốn, thoái vốn hoặc thu hút nhà đầu tư chiến lược.

Trong ngắn hạn, thị trường vẫn cần thêm thời gian để hấp thụ lượng cung chốt lời và thiết lập mặt bằng giá mới. Đây có thể là giai đoạn tích lũy cần thiết để dòng tiền tái cơ cấu và chuẩn bị cho một chu kỳ tăng trưởng mới.