Thành phố Huế: Nhận diện điểm nghẽn, đảm bảo tiến độ giải ngân đầu tư công

“Bơm” vốn cho nhiều dự án

Theo báo cáo của Sở Tài chính thành phố Huế, tính đến tháng 5/2026, giải ngân vốn đầu tư công đạt hơn 1.000 tỷ đồng kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, tỷ lệ 16,5%, xếp thứ 15/34 địa phương cả nước. Tiếp nhận những thông tin tích cực này, lãnh đạo UBND thành phố Huế đánh giá cao nỗ lực của các chủ đầu tư, nhà thầu, địa phương và người dân vùng dự án. Tuy nhiên, trước những biến động của địa chính trị thế giới, giá nhiên liệu bất ngờ tăng vọt, nhân công lao động tại các dự án khan hiếm khiến chi phí bị đội lên cao… đã và đang là rào cản lớn trong giải ngân những tháng còn lại của năm 2026.

Cầu vượt cửa biển Thuận An được đưa vào khai thác đầu tháng 5/2026 là công trình hấp thụ nguồn đầu tư công đáng kể của Huế.

Tại phiên họp kinh tế – xã hội tháng 4; bàn giải pháp thực hiện nhiệm vụ thu, chi ngân sách năm 2026 trong tháng 5, tháng 6 và các tháng tiếp theo năm 2026 của thành phố Huế, một số nhiệm vụ đã được đặt ra, triển khai thực hiện. Các “địa chỉ” cụ thể đã được xác định để “bơm” vốn đầu tư công như: Tuyến đường bộ ven biển đoạn qua thành phố Huế và cầu qua cửa biển Thuận An; đường Nguyễn Hoàng và cầu vượt sông Hương; đường Vành đai 3; dự án cải thiện môi trường nước thành phố Huế, các dự án xây dựng khu tái định cư, khu nghĩa trang phục vụ giải phóng mặt bằng đường sắt cao tốc Bắc – Nam. Cùng với đó, giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong triển khai các dự án trọng điểm, đẩy nhanh tiến độ dự án nâng cấp mở rộng cao tốc Cam Lộ – La Sơn; đường Tố Hữu nối dài đi sân bay Phú Bài; khu tái định cư phục vụ công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ tái định cư triển khai dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam đoạn qua thành phố Huế.

Ngoài ra, hoàn thành thủ tục khởi công các dự án trọng điểm mới trong năm 2026, như: Dự án cầu qua Cồn Hến và đường dẫn hai đầu cầu (đã bố trí vốn chuẩn bị đầu tư), dự án cầu qua phá Tam Giang nối xã Phú Vang đi xã Phú Vinh (đã hoàn thiện thiết kế thi công), các dự án trùng tu di tích Văn Miếu, Quốc Tử Giám (đã phê duyệt thiết kế thi công), các dự án đầu tư hoàn thiện kết cấu hạ tầng khu kinh tế Chân Mây – Lăng Cô (dự án cải tạo, chỉnh trang, nâng cấp hệ thống hạ tầng tuyến đường nối Quốc lộ 1- cảng Chân Mây; dự án nâng cấp, cải tạo tuyến N6 – đoạn tuyến từ đường tây Cảng Chân Mây đến đường nối Quốc lộ 1 ra cảng Chân Mây) và các trường phổ thông nội trú liên cấp trung học và trung học cơ sở các xã biên giới A Lưới 1, 2, 3, 4, 5.

Hóa giải áp lực thu ngân sách

Năm 2026, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Huế được HĐND thành phố giao là 16.000 tỷ đồng. Đến hết tháng 5/2026, theo ông Đoàn Vĩ Tuyến, Trưởng Thuế thành phố Huế, thu ngân sách nhà nước (NSNN) ước đạt 6.561 tỷ đồng, bằng 41% dự toán, tăng 3,8% so với cùng kỳ năm trước. Những tháng còn lại của năm, theo ông Tuyến, áp lực giảm thu là rất lớn do các chính sách mới và bối cảnh thị trường. Dự kiến, chính sách thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay sẽ làm giảm nguồn thu khoảng 47 tỷ đồng; chính sách miễn giảm tiền sử dụng đất sẽ làm giảm nguồn thu khoảng 499 tỷ đồng; chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sẽ làm giảm thu khoảng 30 tỷ đồng. Luật Thuế Thu nhập cá nhân sửa đổi có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 cũng sẽ ảnh hưởng đến nguồn thu từ quý III/2026.

Cùng nhìn nhận thực tế này, theo Sở Tài chính Huế, hầu hết các đơn vị cấp xã đã báo cáo về thu tiền sử dụng đất, có danh mục quỹ đất kèm theo song danh mục chủ yếu vẫn là quỹ đất do các ban quản lý dự án khu vực đang quản lý; quỹ đất cấp xã quản lý để tổ chức đấu giá chưa thể hiện rõ tại danh mục. Thị trường bất động sản tiếp tục đối mặt với tình trạng khó tiếp cận tín dụng và nhiều vướng mắc pháp lý chưa được tháo gỡ hoàn toàn, khiến nguồn thu tiền sử dụng đất chưa đạt tiến độ kỳ vọng.

“UBND thành phố cần chỉ đạo các sở, ban, ngành, địa phương tăng cường cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh nhằm thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, góp phần phát triển nguồn thu NSNN. Các sở, ngành, địa phương tăng cường phối hợp với cơ quan thuế trong quản lý địa bàn, quản lý nguồn thu; kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi trốn thuế, gian lận thuế, thất thu NSNN; đẩy mạnh quản lý thu đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro về thuế; quyết liệt thu hồi nợ đọng thuế, đảm bảo thu đúng, thu đủ, thu kịp thời các khoản phát sinh vào NSNN” – Sở Tài chính đề nghị.

Bàn giải pháp thực hiện nhiệm vụ thu, chi ngân sách năm 2026 của Huế, ông Hà Văn Tuấn, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế cho hay, lãnh đạo thành phố đã quán triệt tinh thần: “thu ngân sách và giải ngân vốn đầu tư công là hai nhiệm vụ chính trị trọng tâm, có quan hệ trực tiếp với nhau. Thu không chắc sẽ thiếu nguồn lực; giải ngân chậm làm giảm động lực tăng trưởng, chậm tạo nguồn thu mới. Từ nay đến cuối năm, việc điều hành thu ngân sách và giải ngân vốn đầu tư công phải được thực hiện bằng số liệu thật, tiến độ thật, trách nhiệm thật”.

Đối với Sở Tài chính, ông Hà Văn Tuấn yêu cầu cuối tháng 5 phải có báo cáo rõ những địa phương thu ngân sách đạt thấp, chủ đầu tư và địa phương giải ngân thấp, nguyên nhân, trách nhiệm, kiến nghị phê bình, kiểm điểm tổ chức, cá nhân liên quan; đồng thời đề xuất nhiệm vụ, giải pháp quyết liệt, khả thi để báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy tại phiên họp định kỳ tiếp theo.

Riêng vấn đề thu ngân sách nhà nước, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế giao Sở Tài chính tham mưu kịch bản thu ngân sách 7 tháng cuối năm theo 3 phương án: chắc chắn, phấn đấu và rủi ro. Trong đó, lượng hóa số còn phải thu để đạt chỉ tiêu 16.000 tỷ đồng, số còn phải thu từ tiền thuê đất, các khoản có khả năng hụt thu do chính sách; nguồn thu thay thế và trách nhiệm từng cơ quan, địa phương.

Ông Tuấn cũng chỉ đạo Thuế thành phố Huế xây dựng kế hoạch chống thất thu, thu hồi nợ thuế theo từng địa bàn, từng doanh nghiệp, từng khoản nợ, tập trung các lĩnh vực rủi ro cao. Chi cục Hải quan khu vực IX và các đơn vị liên quan rà soát nguồn thu từ xuất nhập khẩu, logistics, dịch vụ cảng biển… đề xuất giải pháp mở rộng nguồn thu bền vững. Các địa phương chưa chủ động quỹ đất, yêu cầu Chủ tịch UBND xã phường rà soát quỹ đất, chủ động bố trí nguồn lực tạo quỹ đất không bị động chờ ban QLDA.