Biện pháp ngăn ngừa lây nhiễm bệnh đau mắt đỏ tại trường học

Đau mắt đỏ (viêm kết mạc) là bệnh về mắt thường gặp ở trẻ em. Phần lớn trường hợp bệnh không nguy hiểm, nhưng gây khó chịu cho trẻ và dễ lây thành chùm ca trong lớp học.

1. Đau mắt đỏ lây qua đường nào?

Phần lớn các ca đau mắt đỏ ở trẻ do virus hoặc vi khuẩn gây ra, trong đó virus là nguyên nhân thường gặp nhất. Mầm bệnh có trong nước mắt, dử mắt và dịch tiết đường hô hấp của người bệnh. Trẻ dụi mắt rồi chạm vào bàn ghế, tay nắm cửa hay đồ chơi sẽ để lại virus trên các bề mặt này. Khi một bạn khác chạm vào rồi đưa tay lên mắt, bệnh sẽ lây sang. Ngoài đường lây qua tay – mắt, bệnh còn lây khi trẻ dùng chung khăn mặt, gối, kính hoặc lọ thuốc nhỏ mắt với người bệnh. Môi trường trường học, nơi trẻ chơi đùa gần nhau và hay chạm vào mặt, vì thế rất thuận lợi cho bệnh lây lan.

Một số trường hợp viêm kết mạc do dị ứng với phấn hoa, bụi, lông động vật hoặc do khói thuốc lá. Thể này không lây cho người khác nhưng cũng làm mắt trẻ đỏ, ngứa, chảy nước mắt. Cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để xác định đúng nguyên nhân.

2. Dấu hiệu đau mắt đỏ ở trẻ

Trẻ bị đau mắt đỏ thường có các biểu hiện: Mắt đỏ, cộm như có cát; ngứa hoặc rát mắt, chảy nhiều nước mắt; nhiều dử mắt, sáng ngủ dậy hai mi dính vào nhau; một số trẻ kèm sốt nhẹ, đau họng hoặc sưng hạch trước tai.

Khi phát hiện trẻ có những dấu hiệu này ở trường, giáo viên nên cho trẻ ngồi riêng, hạn chế tiếp xúc gần với các bạn và báo ngay cho gia đình đón về. Cha mẹ cần cho trẻ nghỉ học ở nhà đến khi khỏi bệnh, điều này vừa giúp trẻ được nghỉ ngơi, vừa tránh lây cho cả lớp.

Khi chăm sóc trẻ tại nhà, cha mẹ có thể lau dử mắt cho trẻ bằng bông, gạc sạch hoặc khăn sạch dùng một lần, lau từ góc trong ra góc ngoài mắt. Mỗi bên mắt dùng một miếng riêng. Thuốc nhỏ mắt cần được dùng riêng cho người bệnh, nhỏ đúng cách để đầu lọ không chạm vào mắt. Cha mẹ phải rửa tay bằng xà phòng trước và sau khi chăm sóc mắt cho trẻ.

Tuyệt đối không tự ý mua thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid cho trẻ, cũng không đắp lá, đắp trầu hay dùng các mẹo dân gian lên mắt. Những cách làm này có thể khiến bệnh nặng hơn, gây viêm loét giác mạc và ảnh hưởng lâu dài đến thị lực. Cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa mắt nếu trẻ có một trong các dấu hiệu sau: Đau mắt nhiều; nhìn mờ, sợ ánh sáng; mí mắt sưng nề nhiều; có nhiều mủ vàng xanh; bệnh không đỡ sau vài ngày.

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ bị đau mắt đỏ cũng cần được khám sớm để được chẩn đoán đúng nguyên nhân và điều trị phù hợp.

3. Biện pháp phòng bệnh cho trẻ ở trường

Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng: Đây là biện pháp quan trọng nhất để cắt đường lây từ tay lên mắt. Trẻ cần được nhắc rửa tay vào những thời điểm trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau giờ ra chơi, mỗi khi tay chạm vào mắt, mũi, miệng.

Không dụi mắt: Trẻ thường có thói quen dụi mắt khi buồn ngủ, ngứa hoặc cảm thấy có dị vật bay vào mắt. Hành động này có thể đưa vi khuẩn, virus từ bàn tay lên mắt, làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn và lây lan đau mắt đỏ. Cha mẹ, giáo viên cần nhắc trẻ không đưa tay lên dụi mắt. Nếu có bụi hoặc dị vật rơi vào mắt, trẻ nên báo cho người lớn để được hướng dẫn rửa mắt nhẹ nhàng bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý vô khuẩn, không tự ý dụi hay lấy dị vật bằng tay.

Không dùng chung đồ cá nhân: Mỗi trẻ cần có khăn mặt, khăn lau tay, cốc uống nước riêng. Trẻ không được dùng chung kính, khăn giấy hay thuốc nhỏ mắt với bạn. Ở trường mầm non, khăn mặt của trẻ cần được giặt sạch, phơi nắng hằng ngày, và không để chồng lên nhau khi phơi.

Vệ sinh bề mặt và đồ dùng chung: Bàn ghế, tay nắm cửa, công tắc điện, vòi nước và đồ chơi cần được lau sạch thường xuyên. Khi trong lớp có trẻ mắc bệnh, nhà trường nên tăng tần suất lau rửa và khử khuẩn bằng dung dịch được ngành y tế khuyến cáo.

Giữ lớp học thông thoáng: Phòng học cần đủ ánh sáng, thoáng khí và hạn chế bụi để giảm kích ứng mắt, nhất là với trẻ có cơ địa dị ứng.