Nhiều quốc gia trên thế giới đã đưa ra hướng dẫn người dân chuẩn bị lương thực, nước uống và các vật dụng thiết yếu để có thể tự ứng phó trong 3-7 ngày khi xảy ra tình huống khẩn cấp.
Theo chuyên gia an ninh, động thái này xuất phát từ những rủi ro ngày càng gia tăng về thiên tai, tấn công mạng và xung đột vũ trang, chứ không đồng nghĩa một cuộc khủng hoảng toàn cầu sắp xảy ra.
Thái Lan khuyến cáo người dân chuẩn bị túi khẩn cấp đủ thực phẩm, nước uống và thuốc men để sinh tồn trong 72 giờ
Theo Thairath, vào ngày 3/11, Cục Phòng chống và Giảm nhẹ Thiên tai Thái Lan (DDPM) đã kêu gọi người dân chuẩn bị túi khẩn cấp, trong đó có đủ thức ăn, nước uống, thuốc men và các vật dụng thiết yếu để sử dụng trong ít nhất 72 giờ. Khuyến cáo được đưa ra trong bối cảnh nhiều quốc gia bày tỏ quan ngại về tình hình xung đột tại Trung Đông, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của việc chủ động ứng phó với thiên tai và các tình huống khẩn cấp.
Ông Nirat Pongsitthithavorn, Cục trưởng DDPM, cho biết một số quốc gia đã khuyến cáo công dân dự trữ các nhu yếu phẩm thiết yếu đủ dùng trong 3 ngày trước những lo ngại liên quan đến tình hình Trung Đông.
Dù Thái Lan không nằm trong nhóm quốc gia đang phải đối mặt với những nguy cơ tương tự, ông Nirat nhấn mạnh việc chuẩn bị túi khẩn cấp là biện pháp phòng ngừa cơ bản, có thể giúp người dân chủ động ứng phó khi những tình huống bất ngờ xảy ra.
Ảnh: Thairath
Theo DDPM, túi khẩn cấp không chỉ phục vụ việc ứng phó với các nguy cơ liên quan đến xung đột quốc tế mà còn cần thiết trong nhiều tình huống khác như lũ quét, sạt lở đất, động đất, dịch bệnh, hỏa hoạn, bạo loạn và các trường hợp khẩn cấp khác.
Cơ quan này khuyến khích mỗi gia đình chủ động chuẩn bị sẵn túi đồ thiết yếu, bảo đảm có thể sử dụng ngay khi xảy ra sự cố hoặc phải sơ tán khẩn cấp. Việc dự trữ đủ nhu yếu phẩm trong 72 giờ đầu được xem là cách giúp người dân tự duy trì sinh hoạt cơ bản trong thời gian chờ lực lượng chức năng triển khai hỗ trợ.
DDPM cũng nhấn mạnh rằng chuẩn bị trước không đồng nghĩa với việc dự báo một thảm họa sắp xảy ra, mà là biện pháp chủ động giảm thiểu rủi ro, tăng khả năng tự bảo vệ của mỗi cá nhân và gia đình trước những tình huống khó lường.
Trong khi đó, trang NSC Insight của Hội đồng An ninh Quốc gia Thái Lan (NSC) giải thích rằng những khuyến cáo dự trữ nhu yếu phẩm trong 72 giờ tại các nước không đồng nghĩa với việc chuẩn bị cho chiến tranh, mà chủ yếu nhằm nâng cao khả năng ứng phó với thiên tai và các tình huống khẩn cấp.
Chẳng hạn, Nhật Bản duy trì hướng dẫn này như một biện pháp ứng phó thường xuyên trước nguy cơ động đất và thiên tai. Việc người dân có thể tự đảm bảo nhu cầu thiết yếu trong những ngày đầu xảy ra sự cố cũng giúp giảm áp lực cho lực lượng cứu hộ, để cơ quan chức năng ưu tiên hỗ trợ những nhóm dễ bị tổn thương.
Tại Phần Lan, Thụy Điển và Na Uy, các khuyến cáo tập trung vào khả năng tự chủ của người dân trong khoảng 72 giờ đến một tuần, đặc biệt trước những đợt rét nghiêm trọng hoặc các cuộc tấn công mạng có thể làm gián đoạn hệ thống điện và thanh toán.
NSC khuyến nghị người dân Thái Lan chuẩn bị ở mức phù hợp với những rủi ro thường gặp như lũ quét, mất điện, nhưng không nên hoảng sợ hoặc tích trữ hàng hóa trên diện rộng.
Đáng chú ý, ngày 30/10, Tổng thư ký NSC, Đại tướng Chaipruk Duangprapat, thông báo cơ quan này sẽ tổ chức cuộc họp với các đơn vị liên quan và chuyên gia vào ngày 4/11 để cùng phân tích các kịch bản ứng phó, xây dựng phương án phù hợp và chuẩn bị thông tin hướng dẫn người dân.
33 quốc gia khuyến cáo người dân chuẩn bị nhu yếu phẩm trong 3-7 ngày
Theo Newsweek, ít nhất 33 quốc gia trên thế giới đã ban hành các hướng dẫn hoặc khuyến cáo người dân chuẩn bị thực phẩm, nước uống và vật dụng thiết yếu để ứng phó với tình huống khẩn cấp.
Danh sách được phân bố tại nhiều khu vực trên thế giới:
Châu Âu (17 quốc gia): Anh, Ireland, Pháp, Đức, Hà Lan, Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, Estonia, Latvia, Litva, Ba Lan, Cộng hòa Czech, Áo, Thụy Sĩ và Croatia. Bắc Mỹ (3 quốc gia): Canada, Mexico và Mỹ. Nam Mỹ (4 quốc gia): Chile, Colombia, Argentina và Brazil. Châu Phi (1 quốc gia): Nam Phi. Châu Á (6 quốc gia/vùng lãnh thổ): Nhật Bản, Đài Loan (Trung Quốc), Israel, Ấn Độ, Philippines và Singapore. Châu Đại Dương (2 quốc gia): Australia và New Zealand.
Mặc dù cùng hướng đến mục tiêu nâng cao khả năng tự ứng phó của người dân, thời gian dự trữ và danh mục vật dụng thiết yếu tại mỗi nơi không hoàn toàn giống nhau.
Ngày 26/3/2025, Liên minh châu Âu (EU) công bố Chiến lược Liên minh Sẵn sàng ứng phó (EU Preparedness Union Strategy), nhằm xây dựng hệ thống chủ động đối phó với nhiều nguy cơ, từ thiên tai, tấn công mạng đến căng thẳng địa chính trị. Một trong những khuyến nghị đáng chú ý là người dân cần có khả năng tự đảm bảo các nhu cầu thiết yếu trong ít nhất 72 giờ.
Một số quốc gia đưa ra thời gian chuẩn bị dài hơn. Thụy Điển và Na Uy khuyến cáo người dân có thể tự chủ trong ít nhất một tuần, trong khi Đức hướng dẫn các hộ gia đình chuẩn bị nhu yếu phẩm đủ dùng tối đa 10 ngày.
Tại Anh, chương trình Be Ready khuyến nghị mỗi người chuẩn bị khoảng 9 lít nước uống, thực phẩm khô, thuốc men và đèn pin để sử dụng trong 3 ngày khi xảy ra tình huống khẩn cấp.
Nhật Bản, Mexico và Hà Lan cũng có hướng dẫn chuẩn bị bộ dụng cụ khẩn cấp đủ dùng trong 72 giờ. Trong khi đó, Cơ quan Quản lý Thảm họa Quốc gia Ấn Độ khuyến cáo các hộ gia đình chuẩn bị bộ dụng cụ ứng phó khẩn cấp nhưng không ấn định thời gian dự trữ cụ thể.
Một số địa phương còn xây dựng hướng dẫn riêng theo đặc điểm địa lý. Tây Australia khuyến cáo người dân tại các khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng của bão nhiệt đới chuẩn bị thực phẩm, nước uống và thuốc men. Tại Nam Phi, chính quyền thành phố Cape Town cũng khuyến nghị các hộ gia đình dự trữ nhu yếu phẩm ít nhất 3 ngày.
Chuyên gia chỉ ra 3 nguy cơ khiến nhiều quốc gia nâng mức cảnh giác
Phân tích về làn sóng khuyến cáo trên, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Panithan Wattanayakorn, chuyên gia về quan hệ quốc tế và an ninh, nhận định, việc nhiều quốc gia nâng tiêu chuẩn chuẩn bị ứng phó xuất phát từ những đánh giá rủi ro ngày càng nghiêm trọng ở 3 lĩnh vực.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Panithan Wattanayakorn (Ảnh: Thairath)
Thứ nhất là thiên tai có xu hướng diễn biến khắc nghiệt hơn. Thứ hai là các mối đe dọa trên không gian mạng, xuất phát từ cả yếu tố tự nhiên lẫn hoạt động của con người. Thứ ba là nguy cơ xảy ra những cuộc xung đột quy mô lớn tại châu Âu hoặc châu Á.
Đáng chú ý, các nguy cơ này không nhất thiết xuất hiện riêng lẻ mà có thể xảy ra đồng thời, tạo thành một cuộc khủng hoảng đa tầng, hay còn gọi là “polycrisis”.
“Đặc biệt tại châu Âu, các quốc gia phải đẩy nhanh việc cảnh báo và triển khai biện pháp phòng vệ. Ba nhóm nguy cơ có thể xuất hiện đồng thời, tạo ra tính cấp bách trong việc nâng cao mức độ sẵn sàng”, chuyên gia phân tích.
Theo ông Panithan, sau khi EU công bố chiến lược mới vào tháng 3/2025, nhiều quốc gia không thuộc khối này cũng nâng cao tiêu chuẩn chuẩn bị ứng phó nhằm tăng cường khả năng phối hợp khi xảy ra sự cố.
Chiến lược của EU tập trung vào 3 thay đổi lớn. Trước hết là cải thiện cơ cấu quản lý khủng hoảng của chính phủ, nâng cao năng lực cảnh báo và cứu hộ. Tiếp đó là tăng cường phối hợp với khu vực tư nhân, tận dụng nguồn lực của doanh nghiệp trong công tác ứng phó thiên tai.
Thay đổi được người dân chú ý nhiều nhất là nâng cao khả năng tự chủ của mỗi hộ gia đình. Tùy từng quốc gia, thời gian chuẩn bị được khuyến nghị có thể kéo dài từ 72 giờ lên 3-7 ngày, thậm chí 10-14 ngày.
Chuyên gia cho rằng những thông tin về các khuyến cáo được công bố gần như đồng thời tại nhiều nước châu Âu, cộng với tình hình địa chính trị bất ổn có thể khiến dư luận lo ngại về nguy cơ xảy ra biến cố lớn.
Tuy nhiên, ông lưu ý cần phân biệt rõ từng thông báo và đối tượng áp dụng. Chẳng hạn, thông tin về việc Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ yêu cầu xây dựng hệ thống dự trữ lương thực trong 3 tháng được đề cập trong bài viết là biện pháp dành cho quân đội, không phải khuyến cáo chung đối với các hộ gia đình.
Nguồn: Thairath, The Nation Thailand
